སྨན་ཆུ་ཁ

སྨན་ཆུ་ཁ་ (Menchukha) ནི་རྒྱ་གར་གྱི་ཨ་རུ་ན་ཅལ་མངའ་སྡེའི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་ཆགས་པའི་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་ལུང་པ་ཞིག་ཡིན། འདི་ནི་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་མེ་ཀྲི་ ༡༨༢༩ ཙམ་ལ་ཆགས་ཡོད་ཅིང་། རང་བྱུང་གི་མཛེས་ལྗོངས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་བསྟི་གནས་ཤིག་ཡིན།

མིང་གི་བྱུང་ཚུལ།

"སྨན་ཆུ་ཁ་" ཞེས་པའི་མིང་འདི་ས་གནས་ཀྱི་སྐད་ལས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དེའི་དོན་ནི། "སྨན་" ནི་སྨན་རྫས་དང་། "ཆུ་" ནི་ཆུ། "ཁ་" ནི་ཁ་བ་ལ་གོ་བས། "ཁ་བའི་ཁྲོད་ཀྱི་སྨན་ཆུ་" ཞེས་པའི་དོན་ཡིན།

ས་ཁམས།

སྨན་ཆུ་ཁ་འདི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ཤར་རྒྱུད་དུ་ཆགས་ཡོད་ཅིང་། རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གི་ས་མཚམས་ (McMahon Line) དང་ཐག་ཉེ་པོ་ཡོད། ལུང་པ་འདིའི་དཀྱིལ་དུ་ཡར་རྒྱབ་ཆུ་ (Yargyapchu River) ཞེས་པའི་གཙང་པོ་ཞིག་བཞུར་བཞིན་ཡོད། འདི་ནི་ཨ་རུ་ན་ཅལ་གྱི་རྒྱལ་ས་ཨི་ཊ་ན་གྷར་ (Itanagar) ནས་ལེ་བར་ ༤༣༠ ཙམ་གྱི་སར་ཆགས་ཡོད།

ཆོས་ལུགས་དང་རིག་གཞུང་།

འདིར་གནས་སྡོད་བྱེད་མཁན་གཙོ་བོ་ནི་མོན་པ་ (Memba) དང་། ར་མོ། (Ramo) པའེ་ལི་བོ། (Pailibo) བོ་དཀར་ (Bokar) བཅས་ཀྱི་མི་རིགས་རྣམས་ཡིན། མི་རིགས་འདི་དག་གི་རིག་གཞུང་དང་གོམས་གཤིས་ནི་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང་ཧ་ཅང་ཉེ་པོ་ཡོད།

བསམ་གཏན་ཡངས་ཆགས་དགོན་པ།

འདི་ནི་ལོ་ངོ་ ༤༠༠ ལྷག་གི་ལོ་རྒྱུས་ལྡན་པའི་དགོན་པ་རྙིང་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། རི་མགོ་ཞིག་གི་སྟེང་དུ་ཆགས་ཡོད། དགོན་པ་འདི་ནི་རྟ་དབང་དགོན་པ་ (Tawang Monastery) དང་དུས་མཉམ་དུ་བཞེངས་པར་གྲགས།

ལོ་རྒྱུས།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༠ ཡི་སྔོན་དུ་ལུང་པ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་དང་ཁ་ཐོར་དུ་གནས་པའི་ས་ཆ་ཞིག་ཡིན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོའི་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གི་དམག་འཁྲུག་སྐབས་ས་གནས་འདིར་དམག་དོན་གྱི་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། དེང་སང་འདི་ནི་ཡུལ་སྐོར་སྤྲོ་འཆམ་པའི་གནས་མཆོག་ཅིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དྲ་ཐག

གཤིས་ཡོ་མི་རྫོང་གི་གཞུང་འབྲེལ་དྲ་བ།