སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ་
༄༅། །«སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ» ཞེས་པ་འདི་ནི་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རིམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དང་འབྲེལ་བའི་གཞུང་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཡིན། གཞུང་འདི་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་པཎྜི་ཏ་བི་བྷཱུ་ཏི་ཙནྡྲས་མཛད་ཅིང་། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་རིན་ཆེན་གྲུབ་ཀྱིས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའོ།། གཞུང་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་བསྐྱེད་རིམ་དང་རྫོགས་རིམ་གྱི་གནད་རྣམས་སྟོན་པ་སྟེ། དང་པོ་ལྷ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་། བར་དུ་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་ལས་སྒྲུབ་ཚུལ། མཐར་རྫོགས་རིམ་གྱི་གནད་བཅས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་ཞིག་ཡིན། འདི་ནི་ནང་པའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ལ་ཐོས་བསམ་བྱེད་མཁན་དག་གིས་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་དཀའ་གནད་ཁག་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་མཆོག་ཅིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།
༡. མཚན་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཚན་བྱང།
[རྩོམ་སྒྲིག]- རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པིཎྜི་ཀྲི་ཏ་སཱ་དྷ་ན་པཉྩི་ཀཱ། (Piṇḍīkṛta-sādhana-pañjikā)
- བོད་སྐད་དུ། སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ།
མཚན་བྱང་གི་གོ་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]- པིཎྜི་ཀྲི་ཏ་ (Piṇḍīkṛta) ཞེས་པ་ནི་དོན་རྣམས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་སྟེ་ «མདོར་བྱས་» སམ་སྙིང་པོར་དྲིལ་བ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན།
- སཱ་དྷ་ན (Sādhana) ཞེས་པ་ནི་ «སྒྲུབ་ཐབས་» ཏེ་ལྷ་སྒོམ་པ་དང་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལམ་གྱི་དོན་ཡིན།
- པཉྩི་ཀཱ (Pañjikā) ཞེས་པ་ནི་ «དཀའ་འགྲེལ» ཏེ་ཚིག་དོན་གྱི་དཀའ་བའི་གནད་རྣམས་ཞིབ་ཏུ་བཀྲོལ་བའི་འགྲེལ་པའི་དོན་ནོ།། དེས་ན་མཚན་དོན་ཡོངས་རྫོགས་བསྡོམས་ན་གསང་བ་འདུས་པའི་སྒྲུབ་ཐབས་སྙིང་པོར་བསྡུས་པ་དེའི་ཚིག་དོན་དཀའ་བ་རྣམས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་ཞེས་པའི་དོན་དུ་གོ་དགོས།
༢. མཛད་པ་པོ་དང་བརྒྱུད་པ།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཛད་པ་པོ།
[རྩོམ་སྒྲིག]འགྲེལ་པ་འདིའི་མཛད་པ་པོ་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་པཎྜི་ཏ་བི་བྷཱུ་ཏི་ཙནྡྲ (Pandita Vibhūticandra) ཡིན། ཁོང་ནི་རྒྱ་གར་དུ་ནང་བསྟན་དར་བའི་དུས་མཇུག་ཙམ་ལ་བྱོན་པའི་པཎྜི་ཏ་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁོང་གིས་བོད་དུ་ཕེབས་ནས་གཞུང་མང་པོ་བསྒྱུར་བ་དང་འཆད་ཉན་མཛད་ཡོད།
འགྱུར་གྱི་ལོ་རྒྱུས།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདིའི་མཇུག་བྱང་དུ། "ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་རིན་ཆེན་གྲུབ་ཀྱིས། དཔའ་བོའི་ལོ་མགོ་ཅན་གྱི་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅུ་དགུ་ལ་རྒྱ་དཔེ་ལ་བལྟས་ནས། དཔལ་རི་ཕུག་གི་དབེན་གནས་སུ་བསྒྱུར་བའོ།།" ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོ་བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ་ (༡༢༩༠–༡༣༦༤) ཀྱིས་ཞ་ལུ་རི་ཕུག་གི་དབེན་གནས་སུ་རྒྱ་གར་གྱི་མ་དཔེ་ལ་གཏུགས་ནས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་གནང་མཛད་པ་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ།
༣. རྒྱབ་ལྗོངས་དང་མཛད་དགོས།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་མཛད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ «མདོར་བྱས་ཀྱི་རིམ་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་» དོན་ཇི་བཞིན་རྟོགས་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན། རྩ་བའི་གཞུང་སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས་ནི་དོན་རྒྱ་ཆེ་ལ་ཚིག་ཉུང་བས་རྟོགས་དཀའ་བ་ཡིན་པས། "བྱིས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྟོག་གེ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་དཀའ་བའོ།།" ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དོན་ཟབ་མོ་རྣམས་ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་ཕྱིར་དཀའ་འགྲེལ་འདི་མཛད་པ་ཡིན།
༤. གཞུང་ཚད་དང་བརྗོད་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་ནི་ཚིག་ལྷུག་གི་རྣམ་པས་བྲིས་ཤིང་། བརྗོད་བྱའི་ཆ་ནས་གཙོ་བོ་ས་བཅད་ཆེན་པོ་གསུམ་དུ་བསྡུ་རུང་བ་སྟེ།
ཀ༽ སྔོན་འགྲོ་དང་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་སྐོར།
[རྩོམ་སྒྲིག]ཐོག་མར་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ་པ། དེ་ནས་སྒྲུབ་པ་པོ་རང་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཆང་དཀར་པོ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པར་བསྐྱེད་པ་དང་། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་མི་བསྐྱོད་པ་ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་པའི་རྣམ་པར་བཞེངས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་གསུངས་ཡོད། "བདག་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་གཟུགས་ཁ་དོག་དཀར་པོ་ཕྱག་གཉིས་པ།" ཞེས་པ་ནས། "མི་བསྐྱོད་པའི་གཟུགས་ཁ་དོག་ནག་པོ་ཞལ་གསུམ་པ་ཕྱག་དྲུག་པ་" བར་གསལ་བར་བསྟན་ཡོད།
ཁ༽ ལས་བཞིའི་སྒྲུབ་ཐབས།
[རྩོམ་སྒྲིག]འདིར་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་ལས་སྒྲུབ་ཚུལ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཡོད།
- ཞི་བའི་ལས། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་ནད་དང་གདོན་ཞི་བར་བྱེད་པ། ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་འོད་ཟེར་དཀར་པོའི་སྒོ་ནས་སྡིག་པ་དང་ནད་རིགས་སྦྱོང་ཚུལ་བསྟན་ཡོད། "སྤྱན་མའི་སྔགས་ཏེ། ཨོཾ་རུ་རུ་སྥུ་རུ་..." ཞེས་པའི་སྔགས་ཀྱིས་གཟི་བརྗིད་བསྐྱེད་པར་གསུངས།
- རྒྱས་པའི་ལས། རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་ཚེ་དང་བསོད་ནམས་རྒྱས་པར་བྱེད་པ། འོད་ཟེར་སེར་པོ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ "དགང་དཀའ་བ་རྒྱས་པར་འགྱུར་" བར་བཤད།
- དབང་གི་ལས། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བོ་དབང་དུ་བསྡུ་བ། འོད་ཟེར་དམར་པོ་དང་པདྨའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྒོ་ནས་ "སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དབང་དུ་བྱ་བའི་དོན་" བསྒྲུབ་པར་གསུངས།
- མངོན་སྤྱོད་དམ་དྲག་པོའི་ལས། གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྣལ་འབྱོར་དང་། འཁོར་ལོ་དང་ཕུར་བུའི་སྦྱོར་བས་གནོད་བྱེད་ཚར་གཅོད་པ། "ཨོཾ་ཨུཥྞཱི་ཥ་ཙཀྲ་ཝརྟི་..." ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྔགས་རིང་པོ་བཀོད་ནས་ཕྱིར་བཟློག་པའི་ལས་བྱེད་ཚུལ་བསྟན་ཡོད།
ག༽ རྫོགས་རིམ་དང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཐར་ལས་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་ལ་ཐུག་པར་བསྟན། "དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གདོད་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པའི་ཞི་བ་སྟེ།" ཞེས་དང་། ལུས་ངག་སེམས་གསུམ་རྣམ་པར་དབེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་གནད་དང། རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་ཚུལ། མཐར་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ་བཅས་གསུངས་ཡོད།
༥. ལྟ་གྲུབ་གཙོ་བོ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདིའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་ «སྟོང་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་» ཀྱི་ལྟ་བ་དེ་ཡིན། "སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་དྲན།།" ཞེས་ལུང་དྲངས་པ་ལྟར། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་ནས་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་གཙིགས་སུ་འཛིན། ཡང་ཁྱད་པར་དུ་ «དབེན་པ་གསུམ» (ལུས་དབེན། ངག་དབེན། སེམས་དབེན) གྱི་རྣལ་འབྱོར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས། ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཤེས་པའི་ངང་ནས་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་དགོས་པར་བསྟན་ཡོད།
༦. གལ་གནད་དང་ཤུགས་རྐྱེན།
[རྩོམ་སྒྲིག]འགྲེལ་པ་འདི་ནི་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་གནད་འགག་རྣམས་ཁ་གསལ་ཞིང་གོ་བདེ་བར་བཀྲལ་བས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཁྱད་པར་དུ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གསང་སྔགས་གསར་མའི་ལུགས་ལ་གསང་འདུས་ཀྱི་བསྐྱེད་རྫོགས་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་རྣམས་ལ་ལག་ལེན་གྱི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་བྱ་ཚུལ་སྟོན་པའི་མན་ངག་ཟབ་མོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། འདིས་ནད་གདོན་ཞི་བ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་སྒྲུབ་པའི་བར་གྱི་ཐབས་ཤེས་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད།
༧. ཟུར་ལྟའི་ནང་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]- གསང་བ་འདུས་པ། (Guhyasamaja)
- རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ། (Vajrasattva)
- མི་བསྐྱོད་པ། (Akshobhya)
- ལས་བཞི། (Four Activities)
- པཎྜི་ཏ་བི་བྷཱུ་ཏི་ཙནྡྲ། (Vibhūticandra)
- བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ། (Bu-ston Rinchen Drub)
༨. རྩ་འགྲེལ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་ནི་འགྲེལ་པ་ (Pañjikā) ཞིག་ཡིན་ལ། འདིའི་རྩ་བའི་གཞུང་ནི་ «སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས» (Piṇḍīkṛta-sādhana) ཞེས་པ་དེ་ཡིན། རྩ་གཞུང་དེ་ནི་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་སོགས་པའི་འཕགས་ལུགས་ཀྱི་གསང་འདུས་སྲོལ་དང་འབྲེལ་བ་ཆེ། འགྲེལ་པ་འདིས་རྩ་བའི་གཞུང་གི་ཚིག་དོན་རྣམས་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་སྒོ་ནས་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད།
༩. དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]༡. ནང་ཁུལ་གྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ཝི་ཀི་མ་ཡིག: སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ།
༢. ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས། (BDRC): སྒྲུབ་ཐབས་མདོར་བྱས་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ། (MW23703_1832)