ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་
༄༅། །«ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ» ཞེས་པ་འདི་ནི་བླ་མེད་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་སྟེ། ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་དོན་འགྲེལ་བར་བྱེད་པའི་གཞུང་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། གཞུང་འདི་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་སློབ་དཔོན་དང་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་ལ་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་ཟླ་བའི་འོད་དམ་མཚན་གཞན་སློབ་དཔོན་རིན་ཆེན་རྡོ་རྗེའི་མྱུ་གུས་མཛད་པ་ཡིན་ལ། རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཆེན་པོ་སུ་ན་ཡ་ཤྲཱི་མི་ཏྲ་དང་། བོད་ཀྱི་སྒྲ་བསྒྱུར་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་དར་མ་གྲགས་ཀྱིས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ། །
གཞུང་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལེའུ་བཅུ་བདུན་གྱི་དོན་རྣམས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་“བཤད་རྒྱུད”དུ་གྲགས་པ་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་ཚིག་དོན་རྣམས་ཞིབ་ཕྲ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན། འདིར་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། རིགས་ལྔ་དང་རིགས་བརྒྱའི་རྣམ་གཞག །དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པའི་དབྱེ་བ། དེ་བཞིན་རིམ་གཉིས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དང་འབྲེལ་བའི་ལྟ་གྲུབ་ཟབ་མོ་རྣམས་གསལ་བོར་སྟོན་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་དོགས་གནད་ཁག་ལ་ལུང་དང་རིགས་པས་ལན་འདེབས་མཛད་ཡོད་པས། གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པར་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་བྱེད་མཁན་དག་ལ་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་ཡིག་ཆ་ཞིག་ཡིན།
༡. མཚན་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཚན་བྱང།
[རྩོམ་སྒྲིག]- རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཥྚཱ་ད་ཤ་པ་ཊ་ལ་བྱཱ་ཁྱཱ་ན། (Aṣṭādaśapaṭalavyākhyāna)
- བོད་སྐད་དུ། ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ།
མཚན་བྱང་གི་གོ་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ། (Aṣṭādaśapaṭala) ཞེས་པ་ནི་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བཅུ་བདུན་གྱི་མཇུག་ཏུ་ཡོད་པའི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་སྟེ། ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ལ་གོ་དགོས། ལེའུ་འདི་ནི་རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་སྟོན་པའི་བཤད་རྒྱུད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གནས།
- རྣམ་པར་བཤད་པ། (Vyākhyāna) ཞེས་པ་ནི་ཚིག་དོན་རྣམས་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་ལ་གོ་དགོས། དེས་ན་འདིས་གསང་འདུས་རྒྱུད་ཕྱི་མའི་དགོངས་དོན་རྣམས་ཞིབ་མོར་བཤད་པའི་དོན་ནོ། །
༢. མཛད་པ་པོ་དང་བརྒྱུད་པ།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཛད་པ་པོ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདིའི་མཛད་པ་པོ་ནི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཟླ་བའི་འོད་ (Acharya Chandraprabha) དམ་མཚན་གཞན་སློབ་དཔོན་རིན་ཆེན་རྡོ་རྗེའི་མྱུ་གུ་ (Ratnavajraankura) ཞེས་ཞུ་བ་ཁོང་ཡིན། གཞུང་འདིའི་མཇུག་བྱང་དུ་ཁོང་ལ་“དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་སློབ་དཔོན་”དང་“བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་ལ་མཁས་པ་ཆེན་པོ་”ཞེས་ཆེ་བསྟོད་མཛད་ཡོད། (མཆན། སློབ་དཔོན་འདི་ནི་དབུ་མ་འཇུག་པ་སོགས་མཛད་མཁན་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པ་དང་ཐ་དད་ཡིན་པར་སྣང་ངོ།།)
འགྱུར་གྱི་ལོ་རྒྱུས།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཆེན་པོ་སུ་ན་ཡ་ཤྲཱི་མི་ཏྲ་དང་། བོད་ཀྱི་སྒྲ་བསྒྱུར་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་དར་མ་གྲགས་ཀྱིས་མང་ཡུལ་གྱི་གྲོང་གི་ལྷ་ཁང་ཀ་རུ་དང་། ཨག་ཙར་སྒང་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཞིག་ཡིན།
༣. རྒྱབ་ལྗོངས་དང་མཛད་དགོས།
[རྩོམ་སྒྲིག]གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལེའུ་བཅུ་བདུན་པོ་རྣམས་ནི་ཚིག་དོན་ཤིན་ཏུ་ཟབ་ཅིང་རྟོགས་དཀའ་བ་ཞིག་ཡིན་པས། དེ་ཉིད་གསལ་བོར་བྱེད་པ་ལ་བཤད་རྒྱུད་དགོས། ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ་འདི་ནི་རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བཤད་རྒྱུད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་ཏེ། གཞུང་འདིའི་འགོར། "འདི་ལྟར་མན་ངག་དང་བཅས་པའི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ལེའུ་བཅུ་བདུན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མདོའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་དེ་ཉིད་གསལ་པོར་བྱེད་དེ།" ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྩ་རྒྱུད་དུ་སྦས་པ་དང་མི་གསལ་བའི་དོན་རྣམས་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ་འདིས་གསལ་བར་བྱེད་ཅིང་། སློབ་དཔོན་ཟླ་བའི་འོད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་འདིས་རྒྱུད་ཕྱི་མའི་དོན་དེ་བས་ཀྱང་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བར་བཀྲལ་བའི་དགོས་པ་ཡོད།
༤. གཞུང་ཚད་དང་བརྗོད་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་ནི་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་ཚིག་རེ་རེ་བཞིན་འགྲེལ་བའི་རྒྱུན་ཆགས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་གཤམ་གསལ་ལྟར་དབྱེ་ཆོག
- གསང་བ་འདུས་པའི་ངེས་ཚིག སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དང་། དེ་དག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པའི་ཚུལ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་འདུས་པའི་དོན་བཅས་བསྟན་ཡོད།
- རྒྱུད་ཀྱི་འབྲེལ་བ། ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ་འདི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལེའུ་གོང་མ་རྣམས་དང་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་ཚུལ་དང་། ལེའུ་སོ་སོའི་བརྗོད་བྱའི་སྙིང་པོ་མདོར་བསྡུས་སུ་བཀོད་ཡོད།
- རིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག རིགས་ལྔ་ (དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། རྡོ་རྗེ། རིན་ཆེན། པདྨ། ལས་ཀྱི་རིགས) དང་། རིགས་གསུམ། དེ་བཞིན་རིགས་བརྒྱའི་རྣམ་གཞག་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་ (ཞེ་སྡང་། གཏི་མུག ང་རྒྱལ། འདོད་ཆགས། ཕྲག་དོག) རྣམ་པར་དག་ན་ཡེ་ཤེས་ལྔར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གསུངས་ཡོད།
- གསང་བའི་བརྡ་ཆད་འགྲེལ་བ། བཛྲ་དྷྲྀཀ (རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ)། ཛི་ན་ཛིཀ (རྒྱལ་བ)། རཏྣ་དྷྲྀཀ །ཨཱ་རོ་ལིཀ །པྲཛྙཱ་དྷྲྀཀ་སོགས་གསང་སྔགས་ཀྱི་བརྡ་ཆད་གལ་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་མཚོན་དོན་བཀྲལ་ཡོད།
- ཁྲོ་བོ་དང་ལྷ་མོའི་དག་པ། སྒོ་བ་བཞི་དང་ལྷ་མོ་བཞི་སོགས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་རྣམས་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དག་པའི་ངོ་བོར་ཇི་ལྟར་གནས་ཚུལ་བཤད་ཡོད།
- སྒྲུབ་པའི་ཐབས། བསྙེན་པ་དང་། ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ། སྒྲུབ་པ། སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་སྟེ་ཡན་ལག་བཞིའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཉམས་ལེན་དང་། ཐུན་མོང་དང་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་ཚུལ་ཞིབ་ཏུ་བསྟན་ཡོད།
- དྲག་པོའི་ལས་དང་ལྟ་གྲུབ། གསང་སྔགས་ཀྱི་དྲག་པོའི་ལས་ (བསད་པ་དང་དབང་དུ་བྱ་བ་སོགས) རྣམས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་བྱེད་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་སྡིག་པ་མི་གསོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྩོད་སྤོང་གི་ཚུལ་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་ཡོད།
༥. ལྟ་གྲུབ་གཙོ་བོ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- མཉམ་པ་ཉིད། སངས་རྒྱས་དང་སེམས་ཅན། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམས་དོན་དམ་པར་རོ་གཅིག་ཅིང་དབྱེར་མེད་པ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་རྩལ་དུ་བཏོན་ཡོད།
- དག་སྣང་། ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཐ་མལ་དུ་མི་ལྟ་བར། དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་སངས་རྒྱས་རིགས་ལྔ་དང་ལྷ་མོ་སོགས་ཀྱི་ངོ་བོར་གདོད་ནས་གྲུབ་པར་བསྟན་ཡོད།
- ཐབས་མཁས་ཀྱི་སྤྱོད་པ། ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་སྤང་བྱར་མི་བྱེད་པར་དེ་དག་ལམ་དུ་ཁྱེར་ནས་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་ངོ་བོར་བསྒྱུར་བའི་ཐབས་མཁས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གསུངས་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་སྡིག་པ་ཡིན་པར་སྣང་བའི་ལས་ (དཔེར་ན་སྲོག་གཅོད་པ་ལྟ་བུ) ཡང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་ན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐུན་མིན་ལྟ་གྲུབ་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད།
༦. གལ་གནད་དང་ཤུགས་རྐྱེན།
[རྩོམ་སྒྲིག]གསང་འདུས་འགྲེལ་པ་འདི་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན།
༡. རྒྱུད་ཕྱི་མའི་དགོངས་འགྲེལ། འདིས་གསང་འདུས་རྒྱུད་ཕྱི་མའི་དགོངས་པ་འཁྲུལ་མེད་དུ་སྟོན་པས། གསང་འདུས་ཉམས་ལེན་པ་རྣམས་ལ་ཚད་མའི་ཁུངས་གཏུགས་ས་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།
༢. རྩོད་སྤོང་། གསང་སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྩུབ་མོ་རྣམས་ལ་ཕྱི་རོལ་བ་དང་མཚན་ཉིད་ཐེག་པ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལོག་པར་རྟོག་པ་བཟློག་པའི་རིགས་པ་རྣོ་ངར་ཅན་མང་པོ་གཞུང་འདིའི་ནང་དུ་འཁོད་ཡོད།
༣. བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་གནད། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་མང་པོ་ཞིག་གཞུང་འདིར་གསལ་བར་བྱས་ཡོད་པས་སྒྲུབ་པ་པོ་རྣམས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེ།
༧. ཟུར་ལྟའི་ནང་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]- གསང་བ་འདུས་པ། (Guhyasamaja)
- རྒྱུད་ཕྱི་མ། (Uttaratantra)
- སློབ་དཔོན་ཟླ་བའི་འོད། (Chandraprabha)
- རིགས་ལྔ། (Five Dhyani Buddhas)
༨. རྩ་འགྲེལ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- རྩ་བའི་གཞུང་། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ། (རྒྱུད་ཕྱི་མ)།
- འགྲེལ་པ། གཞུང་འདི་ནི་ལེའུ་དེའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་བཤད་ (Commentary) ཡིན།
༩. དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]༡. ནང་ཁུལ་གྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ཝི་ཀི་མ་ཡིག: ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ།
༢. ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས། (BDRC): ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ། (MW23703_1849)