འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་བསྟོད་པ།

༄༅། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་བསྟོད་པ་ནི། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་ཡིན། བསྟན་བཅོས་འདི་ནི་ཁོང་གི་བསྟོད་ཚོགས་ཀྱི་སྐོར་དུ་གྲགས་པའི་ནང་གི་གཞུང་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་བརྩི་ཞིང་། ཚིགས་བཅད་ཉུང་ངུའི་ནང་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་གནད་འགག་སྟེ་རྟེན་འབྱུང་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་དོན་ཟབ་མོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་པའི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་བསྟན་ཡོད། གཞུང་འདིས་བོད་ཀྱི་ནང་བསྟན་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད།

གཞུང་གི་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ།

མཚན་བྱང་།

རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ལོ་ཀཱ་ཏཱི་ཏ་སྟ་བཾ། (Lokātītastavaṃ)

བོད་སྐད་དུ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་བསྟོད་པ།

མཛད་པ་པོ།

གཞུང་འདི་མཛད་པ་པོ་ནི་དབུ་མ་པའི་སྲོལ་འབྱེད་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ (Ācārya Nāgārjuna) ཡིན། ཁོང་ནི་དུས་རབས་གཉིས་པ་ནས་གསུམ་པའི་བར་ཙམ་ལ་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་བྱོན་པའི་ནང་བསྟན་གྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་གིས་མཛད་པའི་བརྩམས་ཆོས་གཙོ་བོ་ནི་ «དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་» ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་ «རིགས་པའི་ཚོགས་དྲུག་» དང་ «བསྟོད་པའི་ཚོགས་» སོགས་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་མཛད་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལྟ་གྲུབ་གཏན་ལ་ཕབ།

བརྩམས་པའི་དུས་སྐབས།

ཕྱི་ལོའི་དུས་རབས་གཉིས་པའི་མཇུག་ནས་དུས་རབས་གསུམ་པའི་འགོ་ཙམ་ལ་བརྩམས་པར་འདོད།

ལོ་ཙཱ་བ།

བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཀྲྀཥྞ་པཎྜི་ཏ་དང་། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པར་མཛད།

གཞུང་ཚད།

གཞུང་འདི་ལ་ལེའུ་དང་བམ་པོ་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པར། ཤོ་ལོ་ཀ་ཉེར་བདུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་བསྟོད་ཚིག་བསྡུས་པ་ཞིག་ཡིན།

གཞུང་གི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ།

བསྟོད་པ་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི་ཐབས་མཁས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སྟོང་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་ལ་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་པ་དེ་ཡིན། གཞུང་གི་དོན་ས་བཅད་ཆེ་བ་ལྔར་བསྡུ་ནུས།

༡༽ བསྟོད་པའི་ཡུལ་ངོས་བཟུང་ཞིང་ཕྱག་འཚལ་བ། (ཤོ་ལོ་ཀ་ ༡-༢)

ཐོག་མར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངའ་ཞིང་། འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་དུས་ཡུན་རིང་པོར་ཐུགས་རྗེས་ངལ་བ་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་གི་སྙིང་པོ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་ཅན་ནམ་གང་ཟག་གི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་མེད་པར་བཞེད་པ་དང་། འོན་ཀྱང་ཐུགས་རྗེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གཞོལ་བའི་ཚུལ་ལ་བསྟོད་པ་བྱས་ཡོད།

༢༽ ཕུང་པོ་ལྔའི་རང་བཞིན་དགག་པ། (ཤོ་ལོ་ཀ་ ༣-༡༡)

དེ་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་བསྟན་པའི་རྗེས་སུ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་སྟོན་པའི་ཕྱིར། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རེ་རེ་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གསལ་བར་བསྟན།

གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ། བདེན་པར་གྲུབ་པ་མིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་དང་། སྨིག་རྒྱུ། རྨི་ལམ་སོགས་དཔེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེའི་རང་བཞིན་བསྟན་པ་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་མིག་གི་ཡུལ་མིན་པས་དེ་ལས་གྲུབ་པའི་གཟུགས་ཀྱང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མིན་པར་གསུངས།

ཚོར་བའི་ཕུང་པོ། ཚོར་བྱའི་ཡུལ་མེད་ན་ཚོར་བ་མི་འབྱུང་བས་རང་དབང་མེད་པ་དང་། ཚོར་བ་རང་ངོས་ནས་ཀྱང་བདག་མེད་པས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མིན་པར་བསྟན།

འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ། མིང་དང་དོན་གཉིས་ཐ་དད་མིན་ལ། གཅིག་ཀྱང་མིན་པའི་རིགས་པས་དགག་སྟེ། གལ་ཏེ་ཐ་དད་མིན་ན་ "མེ་" ཞེས་བརྗོད་པས་ཁ་ཚིག་པར་འགྱུར་བ་དང་། གལ་ཏེ་གཞན་ཡིན་ན་མིང་གིས་དོན་དེ་རྟོགས་མི་ནུས་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གསུངས།

འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ། བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་སོགས་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རང་དབང་དུ་གྲུབ་པ་མིན་པར། ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་གྲུབ་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ཙམ་དུ་བཞེད་ཅིང་། བྱེད་པ་པོ་དང་སྤྱོད་པ་པོ་མེད་ཀྱང་ལས་འབྲས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཚུལ་དུ་སྐྱེ་བ་གསུངས།

རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ། ཤེས་བྱའི་ཡུལ་མེད་པར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་ལ། ཤེས་པ་མེད་པར་ཡུལ་ཡང་མི་འགྲུབ་པས། ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་གཉིས་ཀ་རང་དབང་གི་ངོ་བོ་མེད་པར་གསུངས།

༣༽ ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་བྲལ་དུ་བསྟན་པ། (ཤོ་ལོ་ཀ་ ༡༢-༢༡)

དེ་ནས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་མཚོན་བྱ་དག་ཀྱང་གཅིག་དང་ཐ་དད་ཀྱི་རིགས་པས་དགག་ནས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ནི་མཚན་ཉིད་དང་མཚོན་བྱ་ལས་འདས་ཤིང་ཚིག་གིས་བརྗོད་པ་ལས་ཀྱང་འདས་པར་བསྟན། ལྷག་པར་དུ། སྐྱེ་འགག་དགག་པ། དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པ་ལས་མི་སྐྱེ་ལ། མེད་པ་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ། བདག་ལས་མི་སྐྱེ་ཞིང་གཞན་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བས། སྐྱེ་བ་ཞེས་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་བཞེད། འཇིག་པའང་དེ་བཞིན་དུ་དགག རྟེན་འབྱུང་སྟོང་ཉིད་དུ་བསྟན་པ། འཁོར་བ་ནི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་གང་ལའང་མི་གནས་པས་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ནི་བདག་གིས་བྱས་པ་དང་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་སོགས་མུ་བཞི་ལས་འདས་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་གསུངས། གཞུང་འདིའི་སྙིང་པོའི་ལྟ་བ་སྟོན་པའི་ཚིགས་བཅད་དུ།

རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་གང་འབྱུང་བ། །དེ་ཉིད་ཁྱོད་ནི་སྟོང་པར་བཞེད། ། དངོས་པོ་རང་དབང་ཡོད་མིན་ཞེས། །མཉམ་མེད་ཁྱོད་ཀྱི་སེང་གེའི་སྒྲས། །

ཞེས་གསུངས་པ་འདིས་རྟེན་འབྱུང་གང་ཡིན་པ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟེན་འབྱུང་ཡིན་པའི་དོན་གསལ་བར་མཛད།

༤༽ ལྟ་བ་ལ་ཞེན་པ་དགག་ཅིང་ལམ་གྱི་གནད་བསྟན་པ། (ཤོ་ལོ་ཀ་ ༢༢-༢༦)

ཀུན་རྟོག་དང་མཐར་ལྷུང་གི་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་བདུད་རྩི་ལྟ་བུ་བསྟན་མོད། གལ་ཏེ་གང་ཞིག་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པར་གྱུར་ན་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་སྨད་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་གསུངས། དེས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་ཅིང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གོམས་པར་བྱ་དགོས་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དོན་འདི་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམས་པ་ལས་རྟོགས་དགོས་པ་ལས་ཚིག་ཙམ་གྱིས་མི་རྟོགས་ཤིང་། མཚན་མ་མེད་པའི་དོན་ལ་མ་ཞུགས་པར་ཐར་པ་མེད་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱི་གནད་འགག་ཀྱང་འདི་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན།

༥༽ བསྔོ་བས་མཇུག་བསྡུ་བ། (ཤོ་ལོ་ཀ་ ༢༧)

མཐའ་མར་བསྟོད་པ་བརྩམས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེས། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་རྣམས་མཚན་མར་འཛིན་པའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བསྔོ་བ་དང་སྨོན་ལམ་གྱིས་མཇུག་བསྡུས་ཡོད།

ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་གནད་འགག

དབུ་མའི་ལྟ་བ། གཞུང་འདིའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་གཞི་རྩ་སྟེ་རྟེན་འབྱུང་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དབྱེར་མེད་དུ་སྟོན་པ་དེ་ཡིན།

བདག་མེད་གཉིས། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད།

མུ་བཞིའི་དགག་པ། སྐྱེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སོགས་དགག་པའི་སྐབས་སུ་དབུ་མ་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིགས་པ་སྟེ་མུ་བཞིའི་རྣམ་བཞག་སྤྱད་ཡོད།

ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས།

གནད་བསྡུས་ཤིང་དོན་ཟབ་པ། གཞུང་འདི་ནི་ཚིགས་བཅད་ཉེར་བདུན་ཙམ་ལས་མེད་པས་ཧ་ཅང་བསྡུས་ཀྱང་། དབུ་མའི་ལྟ་བའི་སྙིང་པོ་མཐའ་དག་མ་ཚང་བ་མེད་པར་བསྟན་ཡོད།

བསྟོད་པའི་རྣམ་པ། ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་གནད་རྣམས་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་སྐམ་པོའི་ཚུལ་དུ་མ་ཡིན་པར། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་པའི་བསྟོད་པའི་ལམ་ནས་བསྟན་པས། ཀློག་པ་པོའི་རྒྱུད་ལ་དད་པ་དང་མོས་གུས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ལྡན།

སེང་གེའི་སྒྲ། "རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་གང་འབྱུང་བ། །དེ་ཉིད་ཁྱོད་ནི་སྟོང་པར་བཞེད།" ཅེས་པའི་གསུང་འདི་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ "སེང་གེའི་སྒྲ་" ཞེས་ཡང་ཡང་ལུང་འདྲེན་མཛད་པའི་གཞུང་ཚིག་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།

ཤུགས་རྐྱེན། བསྟོད་པ་འདི་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྟོད་ཚོགས་གཞན་དག་དང་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་སོགས་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་གཞུང་གནད་འདྲིལ་ཞིག་ཏུ་བརྩིས་ནས་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།

དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་དང་འབྲེལ་ཡོད་དྲ་ཐག

པར་མ་དང་དཔེ་རྒྱུན།

གཞུང་འདི་བོད་ཀྱི་བསྟན་འགྱུར་གྱི་ཁྲོད་དུ་བཞུགས། དཔེར་ན། སྡེ་དགེ་བསྟན་འགྱུར་གྱི་བསྟོད་ཚོགས་པོད་ (ཀ) པའི་ནང་དུ་བཞུགས།