Jump to content

མཉམ་པར་གཞག་པ་

ཡོང་ཁུངས་Wikipedia

མཉམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱི་ཐ་སྙད་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ཏེ། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པ་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་གོ

ངེས་ཚིག

[རྩོམ་སྒྲིག]

ཞི་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ངེས་ཚིག "མཉམ་པར་གཞག་པ་སྟེ་ཞི་གནས་ལ་འབྲེལ་པར་བྱའོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་ཤེ་ན། ལོག་པའི་ལམ་ལས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སྔར་བརྗོད་པའི་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལས་སོ། །"[]ཞེས་པས་མཉམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་དང་ལེ་ལོ་སོགས་ལོག་པའི་ལམ་ལས་སེམས་ཕྱིར་བསླན་ནས་ཡང་དག་པའི་དམིགས་པ་ལ་བཞག་པའི་ཚུལ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། ། རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞག་པའི་ངེས་ཚིག "ཡང་དག་པའི་དམིགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དུས་རྟག་པར་ཡང་བདག་གིས་ཞི་ལྷག་ཟུང་འཇུག་གི་ངང་ནས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ལ་བརྩོན་ཞིང་འབད་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་རྩའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གཉིས་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ངང་དུ་རྟག་ཏུ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པར་བྱ་དགོས་པའི་དོན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །

དབྱེ་བ།

[རྩོམ་སྒྲིག]

ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ། "ཞི་གནས་ཐུན་མོང་བ་སྒྲུབ་ཚུལ་ཉན་སར་གསུངས་ཤིང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་ཚུལ་རྒྱུས་པར་སློབ་དཔོན་ཀ་མ་ལ་ཤྲཱི་ལའི་སྒོམ་རིམ་ལྟར་ཡིན་པར་འགྲེལ་ཆེན་དུ་བཤད་ལ། གཞུང་འདི་ཡང་བདག་གཞན་མཉམ་པ་དང་བརྗེ་བའི་དམིགས་རྣམས་ལ་སེམས་བཟུང་ནས་དེ་ཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོར་སྒྲུབ་པའི་ཞི་གནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒོམ་ཐབས་བསྟན་པ་ཡིན།"[]ཞེས་པས་མཉམ་གཞག་གི་དབྱེ་བ་གཉིས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཐུན་མོང་བ་ནི་ཉན་ཐོས་རང་རྒྱལ་གྱི་ཞི་གནས་སྟེ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཐེག་ཆེན་པའི་ཞི་གནས་སྟེ་བདག་གཞན་མཉམ་ཉིད་དང་བརྗེ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་དམིགས་ནས་སྒྲུབ་པའི་ཞི་གནས་ཡིན་པའི་དོན་ནོ། །

ནང་དོན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཉམ་གཞག "སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་གཡེང་བར་མཉམ་པར་བཞག་པར་བྱ་ཞིང་བསམ་གཏན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དག་བྱུང་ན་ཟློག་ཞིག་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཞག་པས་དང་པོར་དམིགས་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་པ་འདོད་པའི་ཞི་གནས་སྐྱེ།"[]ཞེས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མཉམ་གཞག་ཀྱི་ཐབས་དང་དགོས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་དུ་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་ཐ་མལ་གྱི་རྣམ་རྟོག་ལ་མི་གཡེང་བར་བསམ་གཏན་གྱི་ངང་དུ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པར་བྱ་དགོས་པའི་དོན་ནོ། ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཟུང་འཇུག "ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཏུ་ལྷག་མཐོང་བསྐྱེད་དགོས་ལ་དེ་ཡང་སྔོན་དུ་ཞི་གནས་བསྒྲུབ་དགོས་པས་ཞི་གནས་སྐྱེ་བའི་གེགས་ལོག་པའི་ལམ་འདོད་པའི་རྣམ་རྟོག་སོགས་མཐའ་དག་ལས་སེམས་བསླན་ཏེ། སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པའི་དམིགས་པ་ལ་རྟག་པར་ཡང་བདག་གིས་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་རིམ་པ་གསལ་པོར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀ་སེལ་དགོས་ལ། དེའི་ཕྱིར་ལྷག་མཐོང་གི་ཤེས་རབ་དགོས། ལྷག་མཐོང་བསྐྱེད་པར་སྔོན་དུ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒྲུབ་དགོས། དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྣམས་སེལ་ནས་སེམས་ཡང་དག་པའི་དམིགས་པ་ལ་རྟག་ཏུ་བཞག་པར་བྱ་དགོས་པའི་དོན་ནོ། །

སྒྲུབ་ཐབས།

[རྩོམ་སྒྲིག]

སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད། "འདུན་པ་རྩོལ་བ་དད་པ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ། དྲན་པ། ཤེས་བཞིན། སེམས་པ། འདུ་བྱེད་བཏང་སྙོམས་ཏེ་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་བསྟེན་པ་དང༌། གཞན་ཡང་སེམས་གནས་པའི་ཐབས་དགུ་སོགས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འགྲུབ་པའི་ཐབས་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལོག་པའི་ལམ་དེ་དག་ལས་སེམས་ཕྱིར་བསླན་པའམ་བླན་པ་སྟེ་ཕྱིར་བཟློག་པར་བྱས་ཏེ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཞགས་པས་དྲང་ཞིང་དྲན་པའི་ཐག་པས་ཀུན་ནས་དམ་པོར་བཏགས་ལ་ཡང་དག་པ་དགེ་བའི་དམིགས་པ་ལ་དུས་རྟག་པར་ཡང་བདག་གིས་སེམས་ནི་གཞན་དུ་མ་ཡེངས་པར་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་མཉམ་གཞག་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་གལ་ཆེ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཞི་གནས་ཀྱི་ཉེས་པ་ལྔ་སེལ་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་བསྟེན་དགོས། དེ་ཡང་འདུན་པ་སོགས་བཞི་ལེ་ལོའི་གཉེན་པོ། དྲན་པ་ནི་བརྗེད་པའི་གཉེན་པོ། ཤེས་བཞིན་ནི་བྱིང་རྒོད་ཀྱི་གཉེན་པོ། སེམས་པ་ནི་མི་རྩོལ་བའི་གཉེན་པོ། བཏང་སྙོམས་ནི་རྩོལ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན། འདི་རྣམས་དང་སེམས་གནས་ཐབས་དགུ་སོགས་བསྟེན་ནས་སེམས་རྣམ་རྟོག་ལས་ཕྱིར་ཐོན་ཏེ་དམིགས་པ་ལ་རྟག་ཏུ་བཞག་པར་བྱ་དགོས་པའི་དོན་ནོ། ། གེགས་སེལ་བའི་ཐབས། "བྱིང་རྒོད་བྱུང་བའི་ཚེ་གཉེན་པོ་འདུ་མི་བྱེད་ལ། བྱིང་རྒོད་ཞི་ནས་སེམས་རྣལ་དུ་གནས་པའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་པ་སྟེ་ཉེས་པ་ལྔའི་གཉེན་པོར།"[] ཞེས་པས་བྱིང་རྒོད་ཀྱི་གེགས་སེལ་ཚུལ་གསལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་བྱིང་བ་དང་རྒོད་པ་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་ལམ་སེང་གེགས་སེལ་གྱི་ལས་རིགས་འཇུག་དགོས་པ་མ་ཡིན་པར། དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་ཞི་ནས་སེམས་རྣལ་དུ་གནས་པའི་དུས་སུ་གནས་ཚུལ་སྲུང་བའི་ལས་རིགས་བྱ་དགོས་པའི་དོན་ནོ། །

ཕན་ཡོན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས། "རྟོག་དཔྱོད་དགའ་བདེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་རྟོག་ནུབ་ནས་བཞི་པའི་དངོས་གཞི་ཁྱད་པར་ཅན་འཐོབ་ཅིང་དེ་ལས་གཞན་གྱི་སེམས་ལ་དམིགས་ཏེ་བཞག་པས་གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་དང་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་གནས་ལ་དམིགས་ཏེ་བཞག་པས་སྔོན་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་གྱི་མངོན་ཤེས་སོགས་མངོན་ཤེས་ལྔ་སྐྱེ་ལ།"[] ཞེས་པས་མཉམ་གཞག་བསྐྱངས་པའི་ཕན་ཡོན་དམ་པ་རྣམས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དང་པོར་བསམ་གཏན་གྱི་རིམ་པ་དགུ་སྟེ་བཞི་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་གནས་སྐབས་ཐོབ་ལ། དེ་ནས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་དང་སྔོན་གྱི་ཚེ་རབས་རྗེས་དྲན་པའི་མངོན་ཤེས་སོགས་མངོན་ཤེས་ལྔ་པོ་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་དམ་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ནོ། ། གཞན་དོན་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ། "དེའི་ཚེ་གཞན་དོན་གྱི་ནུས་པ་གྲུབ་པས་གང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འདུལ་བ་དང་ཆོས་བསྟན་པས་འདུལ་བ་དང་ཚར་བཅད་པས་འདུལ་བ་དང་སྤྱོ་བས་འདུལ་བ་དང་སྤྲོ་བས་འདུལ་བ་དང་དོར་བས་འདུལ་བ་སོགས་གདུལ་བྱའི་ཁམས་དང་འདུལ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་པས་དུས་ཇི་ལྟར་བ་བཞིན་འཇུག་པས་སྦྱོར་བའི་གཞན་དོན་མཚན་ཉིད་པ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །"[]ཞེས་པས་མཉམ་གཞག་གི་ཐ་མའི་དགོས་པ་ནི་གཞན་དོན་ཡིན་པ་བསྟན་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཐུ་ཐོབ་པས་གདུལ་བྱ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་ཁམས་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་ཤེས་ཏེ། ཁ་ཅིག་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་སྟོན། ཁ་ཅིག་ལ་ཆོས་འཆད། ཁ་ཅིག་ལ་ཚར་བཅད། ཁ་ཅིག་ལ་སྤྱོ་བ་སྤྲོ་བ་སོགས་ཐབས་ཤེས་མི་འདྲ་བ་དང་ལྡན་ནས་གདུལ་ཞིང་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ནོ། །

བསྡུས་དོན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

མཉམ་པར་གཞག་པ་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱི་ཐ་སྙད་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ཏེ། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པ་ལ་མི་གཡེང་བར་འཇོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་ཟེར། དེ་ཡང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཟུང་འཇུག་གི་ངང་དུ་སྒྲུབ་དགོས་ཤིང་། སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ལོག་པའི་ལམ་རྣམས་སེལ་ཏེ་ཡང་དག་པའི་དམིགས་པ་ལ་བཞག་པར་བྱ་དགོས། འདིས་བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་ཞིང་། མངོན་ཤེས་རྣམས་འཐོབ་པར་འགྱུར། ཐ་མར་གཞན་དོན་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །

ལུང་ཁུངས།

[རྩོམ་སྒྲིག]
  1. ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བློ་གྲོས། སྤྱོད་འཇུག་གི་དཀའ་འགྲེལ། ཤིང་དཔར།
  2. མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།
  3. ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།
  4. དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར།
  5. རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས། ཤིང་དཔར།
  6. ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།
  7. ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།
  8. དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར།
  9. དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར།