བརྐམ་པ་

བརྐམ་པ་ཞེས་པ་ནི་དོན་མི་འོས་པ་ལ་ཞེན་ཆགས་བྱེད་པའམ་སྲེད་པ་སྐྱེ་བ་ལ་གོ་དགོས་ཤིང་། ཆོས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་སུ་བརྐམ་པ་ཞེས་པ་དེ་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་དེ་ལ་ཞུགས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡིན།

སྒྲ་བཤད།

མ་རིག་པའི་དབང་གིས་རང་གཞན་གྱི་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་བཅས་པ་དང་འབྲས་བུ་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སོགས་ལ་ཆགས་ཤིང་སྲེད་པས་ན་བརྐམ་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །

མཚན་ཉིད།

སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཤེས་བཞིན་དུ་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཆགས་བྱེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཞིག་སྟེ། "བྱིས་པ་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་ངན་པ་དང་ལུས་ལ་བརྐམ་པས་ན་"ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་ལ་ཞེན་པ་བྱེད་པ་དེ་བརྐམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན།

ནང་དོན།

བརྐམ་པ་ཞེས་པའི་གཙོ་བོའི་ནང་དོན་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཆགས་བྱེད་པ་དེ་ཡིན། ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས་པ་ལས། "ལས་འབྲས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རྨོངས་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་ན་ཆུང་ངུ་ཙམ་ཡང་མི་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྲོག་གཅོད་སོགས་གཞན་ལ་གནོད་པའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་ལའང་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པས་ན་"ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འབྲས་བུ་མི་འདོད་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྤྱོད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གསལ་ལོ། །གཞན་ཡང་"གང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་ཚེ་འདི་ཕྱིའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་མི་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྲོག་གཅོད་མ་བྱིན་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྐམ་པའམ་ཆགས་པས་ན་རང་གི་མི་དགེ་བའི་ཉེས་པས་རང་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནོད་པར་གྱུར་པ་ཡིན། གཞན་ལ་ཁྲོ་ཞིང་བཀོན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་མེད་དོ། །"ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ལུས་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པ་ཤེས་ཀྱང་དེ་ལ་འདོད་ཆགས་བསྐྱེད་པ་དང་། ལས་འབྲས་ཀྱི་རིགས་པ་མ་ཤེས་པས་རང་གི་ཉེས་པའི་འབྲས་བུ་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བར་རྟོག་པ་སོགས་ཀྱི་འཁྲུལ་བ་ཡོད་པ་རྟོགས་དགོས་སོ། །

བརྐམ་པའི་ཁྱད་ཆོས།

མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་ཞེན་པ། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་རྣམས་སུ་བརྐམ་པའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ཏེ། "བྱིས་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་ངན་པ་དང་ལུས་ལ་བརྐམ་པས་ན་རང་གིས་དེ་གཉིས་བྱས་ཤིང་བཟུང་བའི་ཉེས་པས་གནོད་པ་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་ལ་གཞན་ལ་བཀོན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་མེད་དོ། །"ལུང་འདི་ལ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འབྲས་བུ་མི་འདོད་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ལས་ངན་ལ་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ཡོད། དེ་ལྟར་སྔར་བསགས་པའི་ལས་ངན་གྱི་འབྲས་བུ་ད་ལྟ་མྱོང་དགོས་པ་ཡིན་པས་གཞན་ལ་བཀོན་མི་རིགས་པའི་གདམས་ངག་གིན་ཡོད། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཆགས་པ། འགྲེལ་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་བརྐམ་པ་ཞེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཆགས་པའི་གོ་དོན་དུ་འཆད་པ་མཐོང་། "ཕྱིན་ཅི་ལོག་བྱིས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་གཞན་གྱིས་བརྡེག་པ་སོགས་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་རང་གི་ལུས་དང་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་ལས་ངན་ལས་བརྐམ་པས་ན་"ལུང་འདིས་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྤྱོད་པ་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད། གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འབྲས་བུ་མི་འདོད་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ལས་ངན་ལ་བརྐམ་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་དང་འགལ་བའི་རྟོག་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གསལ།

དཔེ་མཚོན་སྤེལ་བ།

ལུས་མི་གཙང་བ་ལ་བརྐམ་པ། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ཁག་གཅིག་ཏུ་ལུས་ལ་ཆགས་པའི་དཔེ་མཚོན་དུ་བརྐམ་པའི་ཐ་སྙད་བེད་སྤྱོད་དེ། "ཁྱོད་ཉིད་ཀྱི་ལུས་མི་གཙང་བའི་མཆིལ་མ་དང་སྣབས་དང་གཤང་གཅི་ལ་སོགས་པ་རྫས་མང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཁྱོད་དུས་གཏན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པར་གྱུར་ཅིང་དེར་མ་ཟད་ད་རུང་ཡང་མི་གཙང་བའི་རྐྱལ་པ་རྫས་ངན་སོ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་ཅན་གཞན་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་དག་ལའང་མི་གཙང་བ་ལ་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་འདོད་པར་བྱེད་དེ་འདོད་མི་རིགས་སོ། །"ལུང་འདིས་མིའི་ལུས་ནི་མི་གཙང་བའི་རྫས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ་ད་དུང་ཡང་མི་གཙང་བའི་རྫས་སོ་དྲུག་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་དེ་དག་གིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན། དེ་ལྟར་རང་གི་ལུས་ཉིད་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་གཞན་གྱི་ལུས་ལའང་དེ་བཞིན་ཡིན་པ་ཤེས་ཀྱང་དེ་ལ་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་མི་རིགས་པར་གསལ། འབྲས་བུ་མི་འདོད་བཞིན་རྒྱུ་ལ་བརྐམ་པ། འགྲེལ་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་བརྐམ་པ་ཞེས་པ་འབྲས་བུ་མི་འདོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱུ་ལ་ཞེན་ཆགས་བྱེད་པའི་གོ་དོན་དུ་འཆད། "གང་འབྲས་བུ་དོན་དུ་མི་གཉེར་བ་དེས་དེའི་རྒྱུ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན། །བདག་ནི་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དཔྱད་པ་ལ་བྱིས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བྱིས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱིས་པའི་ཆོས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཏེ་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པས་བསྣུན་པ་ལས་བྱུང་བ་མི་འདོད་ཅིང་། ཡང་དེའི་རྒྱུ་ལུས་དང་སླར་གནོད་པ་སྟེ། བྱེད་རྒྱུ་ལས་བརྐམ་པས་ན་སྟེ།" ལུང་འདིས་རིགས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད། སྡུག་བསྔལ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་མི་འདོད་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ལས་ལ་བརྐམ་པ་དེ་ནི་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཞིག་ཡིན་པར་གསལ།

ལས་འབྲས་ཀྱི་སྐོར།

རང་གི་ཉེས་པ་ལ་ལྟ་ཞིབ་བྱེད་དགོས་པ། "ལས་འབྲས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རྨོངས་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་ན་ཆུང་ངུ་ཙམ་ཡང་མི་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྲོག་གཅོད་སོགས་གཞན་ལ་གནོད་པའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་ལའང་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པས་ན་སྔར་བསགས་པའི་རང་གི་ལས་ངན་གྱི་ཉེས་པའམ་རང་གིས་སྔར་བསགས་པའི་ལས་ངན་གྱི་ཉེས་པས་བསྐྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ད་ལྟ་རང་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་པ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ལ་གཞན་ལ་ཁྲོ་བའམ་བཀོན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་མེད་དོ། །"ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་སྔར་རང་གིས་བསགས་པའི་ལས་ངན་གྱི་ཉེས་པས་ད་ལྟ་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་གཞན་ལ་ཁྲོ་མི་རིགས་པར་གསལ། ཉེས་པའི་རང་ངོ་ཤེས་དགོས་པ། ལས་འབྲས་ཀྱི་རིགས་པ་ལ་གཞིགས་ནས་བརྐམ་པའི་ནུས་པ་ཤེས་དགོས་ཏེ། "བྱིས་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་སྲོག་གཅོད་སོགས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་བརྐམ་ཞིང་སྲེད་པས་ན་སྔར་གྱི་རང་གི་ཉེས་པས་འཕངས་ནས་འབྲས་བུ་རང་ལ་གནོད་པ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ལ། གཞན་ལ་བཀོན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་རང་གི་ཉེས་པ་འབའ་ཞིག་གིས་བྱས་པའོ། །"ལུང་འདིས་རང་གི་ལས་འབྲས་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་དགོས་པ་གསལ་བར་བསྟན། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྲོག་གཅོད་སོགས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་སྲེད་ཅིང་བརྐམ་པའི་ཕྱིར་ད་ལྟ་གནོད་པ་འབྱུང་བ་ཡིན། དེས་ན་རང་གི་ཉེས་པ་དེ་ཁོ་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་ངེས་ཤེས་བྱས་ནས་གཞན་ལ་བཀོན་མི་དགོས།

སྤྱོད་པའི་ཆ་ནས་བརྐམ་པ།

ཁ་དོག་མཐོང་བ་ལ་བརྐམ་པ། "གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱི་ལུས་མི་གཙང་བ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཁྱོད་རྟག་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་མི་གཙང་བའི་རྐྱལ་པ་གཞན་དག་ལའང་མི་གཙང་བ་ལ་སྲེད་ཅིང་བརྐམ་པས། རང་གི་ལུས་ཀྱིས་མ་ཚིམ་བར་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་འདོད་པར་བྱེད་བྱེད་མི་རིགས་སོ། །"ལུང་འདིས་མིའི་སྤྱོད་པའི་འཁྲུལ་པ་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད། རང་གི་ལུས་ཉིད་ཀྱང་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་སྲེད་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན། དེར་མ་ཟད་གཞན་གྱི་མི་གཙང་བའི་ལུས་ལའང་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པ་སྐྱེད་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་དང་འགལ་བའི་སྤྱོད་པ་ཡིན། ཚོར་བ་ཐོབ་ཀྱང་བརྐམ་མི་འོས་པ། "ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཆགས་ལྡན་ཁྱོད་ནི་རང་གི་ལུས་ཉིད་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་སྨོད་ཅིང་ཡིད་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་པར་མ་ཟད་ཀྱི་ད་དུང་མི་གཙང་བའི་རྐྱལ་པ་ཁྱོད་ཉིད་མི་གཙང་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་བསྐམ་པས་མི་གཙང་བའི་རྐྱལ་པ་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་གཞན་ཡང་འདོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་སྨད་པའི་གནས་སོ། །"ལུང་འདིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདོད་ཆགས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཞིབ་ཕྲར་དབྱེ་ཞིབ་གནང་ཡོད། རང་གི་ལུས་ཉིད་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པ་ཤེས་ཀྱང་དེ་ལ་སྨོད་ཅིང་ཡིད་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་པ་མ་ཟད། ད་དུང་མི་གཙང་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་སྐེམ་པ་སྐྱེད་པ་ནི་འཁྲུལ་པའི་སྤྱོད་པ་ཡིན། དེ་བས་ཀྱང་ལྷག་པར་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་གཞན་ལའང་འདོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྨད་པའི་གནས་ཡིན།

བཟོད་པའི་སྐོར།

བཟོད་པས་བརྐམ་པ་སེལ་ཐབས། "བདག་རང་གི་ལས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་པོ་བསྐུལ་ཏེ་གནོད་པ་བྱས་མོད་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་སྨིན་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་མྱོང་དགོས་པས་ན་བདག་གིས་གནོད་བྱེད་བརླག་པར་བྱས་ཟིན་པས་ལན་ཆེས་ཆེ་བ་བསླན་ཟིན་གྱིས་ལན་གཞན་སླན་པར་མི་བྱ་ལ། གནོད་བྱེད་ལ་བདག་གིས་བཟོད་པ་བསྒོམས་པས་བདག་གི་སྡིག་པ་མང་དུ་འབྱང་ཞིང་དགེ་བ་ཆེར་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། བདག་ལ་ཚུར་ཕན་ཆེར་བཏགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྲོ།" ལུང་འདིས་བཟོད་པའི་ཕན་ཡོན་གསལ་བར་བསྟན་ཡོད། རང་གི་ལས་ཀྱིས་གཞན་བསྐུལ་ཏེ་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་དེའི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་སྨིན་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་མྱོང་དགོས། དེས་ན་བདག་གིས་གནོད་བྱེད་བརླག་པར་བྱས་ཟིན་པས་ལན་ཆེས་ཆེ་བ་སླན་ཟིན། ད་རུང་གནོད་བྱེད་ལ་བཟོད་པ་སྒོམ་ན་སྡིག་པ་བྱང་ཞིང་དགེ་བ་འཕེལ་བས་རང་ལ་ཕན་ཆེས་ཆེར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །

བསྡུས་དོན།

བརྐམ་པ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་ཞེན་ཆགས་བྱེད་པའམ་སྲེད་པ་སྐྱེ་བའི་གོ་དོན་དུ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་གི་ཡོད། ཁྱད་པར་དུ་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཀྱང་རྒྱུ་མི་དགེ་བ་ལ་བརྐམ་པ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྤྱོད་པ་ཡིན་པ་དང། ལས་འབྲས་ཀྱི་རིགས་པ་ལ་གཞིགས་ན་རང་གིས་སྔར་བསགས་པའི་ལས་ངན་གྱི་འབྲས་བུ་ད་ལྟ་སྡུག་བསྔལ་དུ་མྱོང་བ་ཡིན་པས་གཞན་ལ་ཁྲོ་མི་རིགས་ཅིང་། བཟོད་པ་བསྒོམས་ཏེ་སྡིག་པ་བྱང་ཞིང་དགེ་བ་འཕེལ་བར་བྱ་དགོས་པ་ཡིན།