Jump to content

དལ་འབྱོར་

ཡོང་ཁུངས་Wikipedia

དལ་འབྱོར་ཞེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་མི་ལུས་ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་ལ་གོ་ཞིང་། མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བའི་དལ་བ་དང་། མཐུན་རྐྱེན་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་འབྱོར་བ་གཉིས་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་མི་ལུས་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །

དལ་འབྱོར་གྱི་རང་བཞིན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

ཆོས་སྒྲུབ་པ་ལ་འགལ་རྐྱེན་མེད་ཅིང་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་བའི་རྟེན་ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་ཡིན་ལ། "ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་དལ་འབྱོར་འདི་ནི་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་སྟེ་དེའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མི་ལུས་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་པ་ལ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྣ་གཅིག་བསྲུང་དགོས་ལ།"[] ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྱིར་མི་ལུས་ཐོབ་པ་ལའང་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་ཞིང་། ཁྱད་པར་དལ་འབྱོར་ཚང་བའི་མི་ལུས་ལ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་སྦྱིན་པ། སྨོན་ལམ་དྲི་མ་མེད་པ་སོགས་རྒྱུ་མང་པོ་འདུས་དགོས་པས་ཆེས་རྙེད་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །

དལ་བ་བརྒྱད་བསྟན་པ།

[རྩོམ་སྒྲིག]

"དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་དུད་འགྲོ་དང་། །ཀླ་ཀློ་ཚེ་རིང་ལྷ་དང་ནི། །ལོག་ལྟ་སངས་རྒྱས་མི་འབྱུང་བ། །ལྐུགས་པ་འདི་དག་མི་ཁོམ་བརྒྱད། །ཅེས་པ་འདི་དག་སྤངས་པས་དལ་བའོ། །"[] ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མི་ཁོམ་པའི་གནས་བརྒྱད་ནི།

  • '''དམྱལ་བ།''' – ཚ་གྲང་གི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོས་ནོན་པས་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་གོ་སྐབས་མེད།
  • '''ཡི་དྭགས།''' – བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བས་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་གོ་སྐབས་མེད།
  • '''དུད་འགྲོ།''' – གླེན་པ་དང་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་གོ་སྐབས་མེད།
  • '''ཀླ་ཀློ།''' – ཆོས་དང་དགེ་སྡིག་གི་དབྱེ་བ་མི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པས་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་གོ་སྐབས་མེད།
  • '''ཚེ་རིང་ལྷ།''' – བདེ་བ་ལ་ཆགས་ནས་ཡེངས་བས་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་བསམ་བློ་མི་སྐྱེ།
  • '''ལོག་ལྟ་ཅན།''' – ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མི་དད་པས་ཆོས་ལ་མི་འཇུག
  • '''སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་བསྐལ་པ།''' – སངས་རྒྱས་མ་བྱོན་པའམ་བསྟན་པ་ནུབ་པའི་དུས་སུ་སྐྱེས་པས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཡང་མི་ཐོས།
  • '''ལྐུགས་པ།''' – སེམས་ཀྱི་དབང་པོ་མ་ཚང་བས་ཆོས་ཀྱི་དོན་མི་གོ་བ།

བཅས་ཡིན་ལ། གནས་སྐབས་དེ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་པས་ཆོས་སྒྲུབ་པ་ལ་ཁོམ་པས་ན་དལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །

མཐུན་རྐྱེན་འབྱོར་བ་བཅུ་བསྟན་པ།

[རྩོམ་སྒྲིག]

རང་འབྱོར་ལྔ།

རང་འབྱོར་ལྔ་ནི་"ཕོ་མོ་གང་རུང་གི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པའི་ མི་ཉིད་དང་། ཡུལ་དབུས་སུ་སྐྱེས་པ་དང་། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ཚང་བ་དང་། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་སྤངས་པས་ལས་ཀྱི་མཐའ་མ་ལོག་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་དད་པས་ན་གནས་ལ་དད་པ་སྟེ་རང་འབྱོར་ལྔ།"[] ཞེས་གསུངས་པ་བལྟར་

  • '''ཕོ་མོ་གང་རུང་གི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པའི་མི་ཉིད་''' – ལུས་རྟེན་མི་ཡིན་པ།
  • '''ཡུལ་དབུས་སུ་སྐྱེས་པ།''' – དམ་པའི་ཆོས་དར་བའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པ།
  • '''དབང་པོ་ཚང་བ།''' – མིག་དང་རྣ་བ་སོགས་དབང་པོ་སྐྱོན་མེད་པ།
  • '''ལས་མཐའ་མ་ལོག་པ།''' – མཚམས་མེད་ལྔ་ལྟ་བུའི་ལས་ངན་མ་བསགས་པ།
  • '''གནས་ལ་དད་པ།''' – དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་དད་པ་ཡོད་པ་བཅས་རེད།

གཞན་འབྱོར་ལྔ།

གཞན་འབྱོར་ལྔ་ནི་"སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པ་དང༌། དེས་ཆོས་གསུངས་པ་དང༌། བདེན་པ་མཐོང་བའི་གང་ཟག་ཡོད་པས་བསྟན་པ་གནས་པ་དང༌། འཕགས་པའི་རྟོགས་པ་དང་མཐུན་པར་གདམས་ངག་བསྟན་ནས་ཆོས་གནས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་དང༌། ཡོ་བྱད་སྦྱར་བའི་སྦྱིན་བདག་ཡོད་པས་གཞན་གྱི་ཕྱིར་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་ལྔ།"[]ཞེས་གསུངས་པ་བལྟར་

  • '''སངས་རྒྱས་བྱོན་པ།''' – འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱོན་པ།
  • '''དེས་ཆོས་གསུངས་པ།''' – སངས་རྒྱས་དེས་དམ་པའི་ཆོས་གསུངས་པ།
  • '''བསྟན་པ་གནས་པ།''' – གསུངས་པའི་བསྟན་པ་དེ་མ་ནུབ་པར་གནས་པ།
  • '''དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ།''' – བསྟན་པ་དེ་ལ་སློབ་གཉེར་དང་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ།
  • '''གཞན་ཕྱིར་སྙིང་བརྩེ་བ།''' – དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལྟ་བུས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་བཅས་རེད།

དལ་འབྱོར་རྙེད་དཀའ་བ།

[རྩོམ་སྒྲིག]

རྒྱུའི་སྒོ་ནས་རྙེད་དཀའ་བ། "སྤྱིར་བདེ་འགྲོ་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་པ་ལའང་ཚུལ་ཁྲིམས་སོགས་དགེ་བ་རྣམ་དག་སྣ་རེ་སྒྲུབ་དགོས་ལ། ཁྱད་པར་ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་མི་ལུས་ཁྱད་པར་ཅན་འཐོབ་པ་ལ་དེའི་རྒྱུ་དངོས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པས་གཞི་བཟུང༌། ཟས་གོས་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་སྦྱིན་སོགས་ཀྱིས་གྲོགས་བྱས། དགེ་རྩ་གང་བྱས་དལ་འབྱོར་ཚང་བའི་རྟེན་འཐོབ་པའི་རྒྱུར་བསྔོ་བས་སྨོན་ལམ་དྲི་མ་མེད་པས་མཚམས་སྦྱར་བ་སོགས་དགེ་རྩ་མང་དུ་སྒྲུབ་དགོས་ན་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་དགེ་བ་སྒྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བར་སྣང་བས།"[] ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པས་དལ་འབྱོར་རྙེད་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །

འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་རྙེད་དཀའ་བ། "རིགས་མི་མཐུན་ངན་སོང་གི་འགྲོ་བ་ལ་ལྟོས་ན་བདེ་འགྲོ་ཙམ་ཡང་སྲིད་མཐར་སྣང་ལ་རིགས་མཐུན་བདེ་འགྲོ་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་དལ་འབྱོར་གྱི་རྟེན་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པར་གསུངས་པ་དེ་ཉིད་དོ། །"[]ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དཀོན་པ་ཉིད་དོ། །

དཔེའི་སྒོ་ནས་རྙེད་དཀའ་བ། "དགེ་བ་མ་བྱས་ཤིང་སྡིག་པ་བསགས་ན་བདེ་འགྲོའི་སྒྲ་ཡང་མི་ཐོས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོ་ཆེར་གཡེངས་ཏེ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཕར་གཡེངས་ཚུར་གཡེངས་བྱེད་པའི་གཉའ་ཤིང་བུ་ག་གཅིག་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་གཉའ་ཤིང་གི་བུ་གར་ལོ་བརྒྱ་བརྒྱ་འདས་པ་ན་སྟེང་དུ་ལན་རེ་འབྱུང་བའི་རུས་སྦལ་གྱི་མགྲིན་པ་ཆུད་དཀའ་བ་ལྟར་དེ་བས་ཀྱང་མི་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཐོབ་དཀའ་བར་གསུངས་"[]ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་སྟེང་དུ་སྦྱར་བའི་གཉའ་ཤིང་གི་བུ་གའི་ནང་དུ་རུས་སྦལ་གྱི་མགོ་ཆུད་པ་ལྟར་དལ་འབྱོར་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་ཡིན་ནོ། །

དལ་འབྱོར་སྙིང་བོར་ལེན་པ།

[རྩོམ་སྒྲིག]

"དེས་ན་ད་རེས་དལ་འབྱོར་གྱི་མི་ལུས་ཐོབ། མཚན་ལྡན་གྱི་བླ་མ་དང་མཇལ། ཟབ་མོའི་གདམས་པ་ཐོབ་པའི་དུས་འདིར་རྙེད་པར་དཀའ་ཞིང་འཇིག་སླ་བ་རྙེད་ན་དོན་ཆེ་བའི་ཚུལ་ལ་ཡང་ཡང་བསམ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཆེ་བཞག་ཆུང་བསྐྱུར་གྱིས་རང་མགོ་ཉི་མ་ཆོས་ཀྱིས་བཏོན་ཏེ་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་དལ་འབྱོར་ལ་སྙིང་པོ་ལོན་པར་བྱ་དགོས་ཏེ།"[] ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྙེད་དཀའ་ཞིང་འཇིག་སླ་བའི་དལ་འབྱོར་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་མྱུར་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལེན་པར་བྱ་དགོས་སོ། །

བསྡུས་དོན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

དལ་འབྱོར་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་རྟེན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་སྟེ། མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་སྤངས་པའི་དལ་བ་དང་མཐུན་རྐྱེན་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་འབྱོར་བ་གཉིས་ཀ་ཚང་བའི་མི་ལུས་ལ་ཟེར། རྒྱུ་དགེ་བ་སྒྲུབ་པ་དཀོན་པས་ན་རྙེད་དཀའ་ཞིང་། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་འདོད་དོན་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་ནུས་པས་ན་དོན་ཆེ། འོན་ཀྱང་ཚེ་མི་རྟག་ཅིང་དགེ་བློ་སྐྱེ་བ་ཡང་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡིན་པས། ད་ལྟ་རྙེད་དཀའ་བའི་དལ་འབྱོར་འདི་ལ་མྱུར་དུ་སྙིང་པོ་བླངས་ཏེ་རང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཆོས་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །

ལུང་ཁུངས།

[རྩོམ་སྒྲིག]
  1. རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༡༠
  2. རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་བཟང་པོ། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༨
  3. རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་བཟང་པོ། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༨
  4. རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་བཟང་པོ། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༨-༩
  5. ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༣༥
  6. ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༣༥
  7. རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༦༩
  8. མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར། ཤོག་ངོས། ༤༡