དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་
༄༅། །«དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པ» ཞེས་པ་འདི་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་སྡེའི་གཙོ་བོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བར་བྱེད་པའི་གཞུང་ལུགས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། གཞུང་འདི་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཐ་ག་ནས་མཛད་པ་ཡིན་ལ། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོ་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་སོགས་ཀྱིས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་གནང་མཛད་པ་ཞིག་རེད། གཞུང་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལེའུ་རིམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དོན་ཏེ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་བསྐྱེད་ཚུལ་དང་། དབང་བསྐུར་བ། དམ་ཚིག ལས་ཚོགས། རྫོགས་རིམ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་སོགས་ལ་འགྲེལ་བཤད་ཞིབ་ཕྲ་གནང་ཡོད། དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ལ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱིས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས། མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་རིན་པོ་ཆེ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན།
༡. མཚན་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཚན་བྱང།
[རྩོམ་སྒྲིག]- རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཤྲཱི་གུ་ཧྱ་ས་མཱ་ཛ་ཏནྟྲ་བི་བ་ར་ཎཾ།
- བོད་སྐད་དུ། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པ།
མཚན་བྱང་གི་གོ་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ཤྲཱི་ (Śrī) ནི་ "དཔལ་" ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། ཡོན་ཏན་དང་གཟི་བརྗིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ།
- གུ་ཧྱ་ (Guhya) ནི་ "གསང་བ་" ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། ཉན་ཐོས་སོགས་བློ་དམན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའམ་སྦས་པའི་དོན།
- ས་མཱ་ཛ་ (Samāja) ནི་ "འདུས་པ་" ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་འདུས་པ།
- ཏནྟྲ་ (Tantra) ནི་ "རྒྱུད་" ཅེས་པའི་དོན་ཏེ། རྒྱུན་མི་ཆད་པའི་དོན་དང་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་།
- བི་བ་ར་ཎཾ་ (Vivaraṇa) ནི་ "རྣམ་པར་འབྱེད་པ་" འམ་ "འགྲེལ་པ་" ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། དེས་ན་མཚན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་རྣམས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།།
༢. མཛད་པ་པོ་དང་བརྒྱུད་པ།
[རྩོམ་སྒྲིག]མཛད་པ་པོ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདིའི་མཛད་པ་པོ་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ ཐ་ག་ན (Thagana) ཡིན། ཁོང་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པ་བརྙེས་པའི་པཎྜི་ཏ་ཞིག་ཡིན་པར་གྲགས། འགྲེལ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་མཆོད་བརྗོད་དུ། "བློ་གྲོས་བླུན་ཡང་འདུས་པའི་དོན། །འདིར་ནི་ཅི་ནུས་བྲི་བར་བྱ། །" ཞེས་ཁོང་གིས་རང་ཉིད་ཀྱི་བླ་མའི་མན་ངག་དྲན་གསོ་བའི་ཆེད་དུ་མཛད་པར་གསུངས།
འགྱུར་གྱི་ལོ་རྒྱུས།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་དུས་སུ་བསྒྱུར་བ་ཞིག་ཡིན།
- རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ།: ཨཱ་ཙཱརྱ་ཤྲདྡྷཱ་ཀ་ར་ཝརྨྨ་ (Shraddhakaravarma) དང་། དྷརྨ་ཤྲཱི་བྷ་དྲ། (Dharma Shribhadra)
- བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ།: ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ རིན་ཆེན་བཟང་པོ་ (958–1055) ཡིན། ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་ནི་གསང་སྔགས་གསར་མའི་འགྱུར་གྱི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པས། འགྲེལ་པ་འདིའི་འགྱུར་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་ཚད་མཐོན་པོར་རྩི་བ་ཡིན།
༣. རྒྱབ་ལྗོངས་དང་མཛད་དགོས།
[རྩོམ་སྒྲིག]དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ནི་བརྗོད་བྱ་ཟབ་ཅིང་གོ་དཀའ་བ། ཚིག་དོན་གྱི་གསང་བ་མང་པོ་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས། དེའི་དགོངས་པ་ཇི་བཞིན་རྟོགས་པ་ལ་འགྲེལ་པ་ཚད་ལྡན་ཞིག་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན། སློབ་དཔོན་ཐ་ག་ནས་འགྲེལ་པ་འདི་མཛད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། "རྟོགས་དཀའ་བ་དང་དོན་ཆེ་བའི། །ཚིག་ཉུང་འགའ་ཙམ་ཅུང་ཟད་ཅིག །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་" སྟེ། རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ཟབ་མོ་རྣམས་ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་སླ་བའི་ཕྱིར་དང་། རང་ཉིད་ཀྱིས་བླ་མའི་མན་ངག་རྣམས་མི་བརྗེད་པར་དྲན་པའི་ཆེད་དུ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།
༤. གཞུང་ཚད་དང་བརྗོད་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་འགྲེལ་པ་འདིས་གསང་འདུས་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལེའུ་བཅུ་བདུན་དང་། དེའི་རྒྱབ་གནོན་ནམ་བཤད་རྒྱུད་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ (ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ) བཅས་ཁྱོན་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་གཞུང་དོན་ཆ་ཚང་བར་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་ཡོད།
ལེའུ་དང་པོ། གླེང་གཞིའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]ལེའུ་འདིར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྔའི་སྒོ་ནས་རྒྱུད་ཀྱི་གླེང་གཞི་བསྟན་ཡོད། སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་གསང་སྔགས་ཀྱི་དོན་བསྟན་ཚུལ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་ (མི་བསྐྱོད་པ། རྣམ་སྣང་། རིན་འབྱུང་། འོད་དཔག་མེད། དོན་གྲུབ་སོགས་) རིམ་བཞིན་སྤྲོས་པ་དང་། ལྷ་མོ་རྣམས་དང་ཁྲོ་བོའི་ཚོགས་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་ཡོད།
ལེའུ་གཉིས་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]འདིར་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད། ཆོས་ཐམས་ཅད་གདོད་མ་ནས་མ་སྐྱེས་ཤིང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ། སེམས་དང་ལུས་དང་ངག་རྣམས་དབྱེར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ། སངས་རྒྱས་རིགས་ལྔ་སོ་སོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་དག་པ་བཤད་པ་བཅས་སོ།།
ལེའུ་གསུམ་པ། རྡོ་རྗེ་བཀོད་པའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྒོམ་པ་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་སྔགས་དང་། གཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བཀོད་པ་བསྟན་པ། སངས་རྒྱས་རིགས་ལྔའི་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན། རྒྱན་ཆ་ལུགས་སོགས་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་དགོས་ཚུལ། ཁྱད་པར་དུ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ "ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་" (སྣ་རྩེར་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་གྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམ་པ) གྱི་ཉམས་ལེན་ཞིབ་ཏུ་གསུངས་ཡོད།
ལེའུ་བཞི་པ། དཀྱིལ་འཁོར་བྲི་བའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]ཕྱི་རོལ་དུ་རྡུལ་ཚོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཇི་ལྟར་བྲི་བའི་ཆོ་ག་བསྟན་པ། སློབ་དཔོན་དང་སློབ་མའི་མཚན་ཉིད། ཐིག་གདབ་པའི་རིམ་པ། སྲད་བུ་བསྒྲིལ་ཚུལ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཚད་དང་། སྒོ་དང་རྟ་བབས་སོགས་ཀྱི་བཀོད་པ། དབུས་སུ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་མཚན་དང་ས་བོན་དགོད་ཚུལ་བཅས་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་ལྔ་པ། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གསང་སྔགས་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་སྒྲུབ་པ་པོས་སྤྱོད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྐྱོང་དགོས་པའི་སྐོར་ཡིན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་བློས་བཟང་ངན་དང་གཙང་བཙོག་གི་རྟོག་པ་སྤངས་ཏེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབ་དགོས་ཚུལ་དང་། དངོས་གྲུབ་ནི་རིགས་རུས་ལ་མི་ལྟོས་པར་སློབ་དཔོན་ལ་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་ལ་རག་ལས་པར་གསུངས་སོ།།
ལེའུ་དྲུག་པ། ལུས་ངག་སེམས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]རྡོ་རྗེ་གསུམ་ (སྐུ་གསུང་ཐུགས་) བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་ (ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུཾ་སོགས་) གྱིས་ལུས་ཀྱི་གནས་སོ་སོར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཚུལ། ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཁ་སྐོང་དང་བཅས་པ་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་བདུན་པ། སྔགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]འདོད་ཡོན་ལྔ་སྤང་མི་དགོས་པར་ལམ་དུ་ཁྱེར་ཚུལ་དང་། རིགས་ལྔའི་དམ་ཚིག་གི་རྣམ་གཞག ཁྱད་པར་དུ་ "རྗེས་སུ་དྲན་པ་བཅུ་དྲུག" (སངས་རྒྱས་རྗེས་དྲན། ཆོས་རྗེས་དྲན་སོགས་) གི་སྒོ་ནས་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་གསུངས་ཡོད།
ལེའུ་བརྒྱད་པ། དམ་ཚིག་གི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གསང་སྔགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པའི་སྐོར་ཏེ། ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པ་འབུལ་བའི་ཚུལ་དང་། ནང་གི་དམ་ཚིག་གི་རྫས་ཀྱི་མཆོད་པ། དབང་པོ་དང་ཡུལ་དག་པ་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་མཆོད་པ་བྱེད་ཚུལ་བཅས་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་དགུ་པ། དོན་དམ་པའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]ལེའུ་འདིར་དོན་དམ་པའི་ལྟ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་སྒོ་ནས་ "དམ་ཚིག་བཞི" (སྲོག་གཅོད་པ། མ་བྱིན་ལེན། ལོག་གཡེམ། བརྫུན་སྨྲ་བ) ཞེས་གྲགས་པ་རྣམས་ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་དུ་ཇི་ལྟར་བསྒྱུར་བའི་ཚུལ་བསྟན་ཡོད། དཔེར་ན། ཞེ་སྡང་གི་རིགས་ཀྱིས་སྲོག་གཅོད་པ་ནི་བདག་འཛིན་རྩད་ནས་གཅོད་པ་ལྟ་བུ་དང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རིགས་ཀྱིས་བུད་མེད་བསྟེན་པ་ནི་ཤེས་རབ་མ་སྒོམ་པ་ལྟ་བུའི་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་བཀྲལ་ཡོད།
ལེའུ་བཅུ་པ། སྙིང་པོ་བསྐུལ་བའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་དམ་བསྐུལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་རྣམས་བསྟན་ཡོད། ཁྲོ་བོའི་སྔགས་དང་། རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་རྒྱས་ལྷ་དང་དངོས་གྲུབ་དགུག་པའི་ཆོ་ག བདུད་དང་བགེགས་འདུལ་བའི་དྲག་པོའི་ལས་སྦྱོར་བཅས་གསུངས་སོ།།
ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྔགས་ཀྱི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]རིགས་ལྔ་སོ་སོའི་སྔགས་ཀྱི་བཟླས་པ་དང་། དེ་དག་གི་ཕན་ཡོན། ཡི་གེ་ (ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུཾ་སོགས་) གསུམ་གྱི་བཟླས་པས་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་ཚུལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཐོབ་པའི་ཐབས། ཚེ་རིང་བར་བྱེད་པའི་ཆོ་ག་སོགས་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པ། བསྒྲུབ་པའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་བརྒྱད་ (རལ་གྲི། རིལ་བུ། མིག་སྨན། རྐང་མགྱོགས་སོགས་) སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང་། དེ་དག་གི་རྫས་སྦྱོར་དང་སྔགས་བཟླས་ཚུལ། བསྙེན་སྒྲུབ་ཡན་ལག་བཞིའི་རྣམ་གཞག་མདོར་བསྡུས་བཅས་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]ལེའུ་འདིར་ལས་ཚོགས་སྣ་ཚོགས་པ་སྟེ། ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་ལས་བཞི་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང་། དེ་དག་ལ་མཁོ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག སྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་ཚུལ། ཆར་དབབ་པ་དང་གཅོད་པའི་ལས་སོགས་ཞིབ་ཕྲ་གསུངས་ཡོད།
ལེའུ་བཅུ་བཞི་པ། རྡོ་རྗེ་བཟླས་པའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]ལྷ་མོ་བཞི་ (སྤྱན་མ། མཱ་མ་ཀཱི་སོགས་) དང་ཁྲོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ལས་སྒྲུབ་ཚུལ། ཕུར་བུའི་ཆོ་ག་ལ་བརྟེན་ནས་དགྲ་བགེགས་སྒྲོལ་བའི་ལས་སྦྱོར། ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་སོགས་དབང་དུ་བསྡུ་བ། ནད་དང་དུག་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་བཅས་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པ། དམ་ཚིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པའི་རྟགས་སུ་རྨི་ལམ་གྱི་མཚན་མ་བརྟག་ཚུལ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ཞིང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གནས་པའི་ལྟ་བ་མཐར་ཐུག་པ་དེ་ཉིད་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད།
ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཆོ་གའི་ལེའུ།
[རྩོམ་སྒྲིག]སློབ་མ་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཞུག་པའི་ཆོ་ག་དང་། དབང་བསྐུར་བའི་རིམ་པ། མིག་དབྱེ་བ། དམ་ཚིག་སྦྱིན་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་སློབ་མ་ལ་གདམས་པ་བྱ་ཚུལ་སོགས་དབང་གི་ཆོ་ག་ཆ་ཚང་བ་བསྟན་ཡོད།
ལེའུ་བཅུ་བདུན་པ། རྒྱུད་ཕྱི་མའི་ལེའུ། (རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་མཇུག)
[རྩོམ་སྒྲིག]འདི་ནི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ལེའུ་སྟེ། གསང་བ་འདུས་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ། དམ་ཚིག་གི་གཙོ་བོ་རྣམས་བསྐྱར་དུ་ནན་ཏན་གྱིས་གསུངས་པ། རྒྱུད་ཀྱི་ཆེ་བ་བརྗོད་པ་དང་བཅས་རྩ་བའི་རྒྱུད་རྫོགས་པར་བྱས་སོ།།
ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ། རྒྱུད་ཕྱི་མ། (Uttaratantra)
[རྩོམ་སྒྲིག]ལེའུ་འདི་ནི་ "རྒྱུད་ཕྱི་མ" ཞེས་ཟུར་དུ་བགྲང་བ་ཡིན། འདིར་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ནང་དུ་གསུངས་པའི་བརྡ་ཆད་དང་དོན་ཟབ་མོ་རྣམས་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་གསལ་བར་བྱས་ཡོད། གཙོ་བོར་ "རྒྱུད་" ཅེས་པའི་གོ་དོན་ (གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་གྱི་རྒྱུན) གཏན་ལ་ཕབ་པ་དང་། ལེའུ་སྔ་མ་རྣམས་སུ་མ་གསལ་བའི་དོན་རྣམས་ཁ་སྐོང་ཞིང་གསལ་བཤད་མཛད་ཡོད་པས་ན་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ཞེས་བྱའོ།།
༥. ལྟ་གྲུབ་གཙོ་བོ།
[རྩོམ་སྒྲིག]འགྲེལ་པ་འདིའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཡིན།
- ཐབས་ཤེས་ཟུང་འབྲེལ།: སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཐབས་གཉིས་དབྱེར་མེད་དུ་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་པ།
- དག་པ་གསུམ།: སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་གསུམ་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་རུ་དག་པར་བྱེད་པའི་ལྟ་བ།
- འདོད་ཆགས་ལམ་ཁྱེར།: ཉོན་མོངས་པ་དུག་གསུམ་དང་ཁྱད་པར་དུ་འདོད་ཆགས་དེ་ཉིད་སྤང་བྱར་མི་འཛིན་པར་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་ལམ་དུ་ཁྱེར་ནས་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་རྩལ་དུ་སྤྱོད་པ།
- རང་ལུས་ལྷ་སྐུར་ལྟ་བ།: ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སངས་རྒྱས་རིགས་ལྔའི་ངོ་བོར་ཡེ་ནས་གནས་པར་འདོད་པའི་དག་སྣང་།
༦. གལ་གནད་དང་ཤུགས་རྐྱེན།
[རྩོམ་སྒྲིག]«དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པ»འདི་ནི་བོད་དུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ་དར་བའི་གཞུང་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། ལྷག་པར་དུ་ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོས་བསྒྱུར་བར་བརྟེན། གསང་སྔགས་གསར་མའི་ལུགས་ཀྱི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཁུངས་བཙན་གྲས་སུ་བརྩི་བ་ཡིན། འདིས་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསང་འདུས་ཀྱི་དོན་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་བྱེད་པར་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད། གཞུང་འདིས་རྒྱུད་ཀྱི་ཚིག་དོན་རྣམས་གསལ་བར་འགྲེལ་བས། གསང་སྔགས་ཀྱི་གད་རྒྱངས་དང་བརྡ་སྐད་རྣམས་གོ་བ་ལེན་པར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།
༧. ཟུར་ལྟའི་ནང་དོན།
[རྩོམ་སྒྲིག]- གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་རྒྱུད།
- ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོ།
- བླ་མེད་རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད།
- མི་བསྐྱོད་པ།
- རིགས་ལྔ།
༨. རྩ་འགྲེལ།
[རྩོམ་སྒྲིག]གཞུང་འདི་ནི་ འགྲེལ་པ་ ཡིན་ཞིང་། འདིའི་རྩ་བའི་གཞུང་ནི་སྟོན་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་གསུངས་པའི་ «དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུད» ཅེས་པ་དེ་ཡིན། རྩ་རྒྱུད་འདི་ལ་རྒྱ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དུ་མས་འགྲེལ་པ་མཛད་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་མཛད་པའི་ «སྒྲོན་མ་གསལ་བ» ལྟ་བུ་གྲགས་ཆེ་བ་ཡོད་ཀྱང་། འགྲེལ་པ་འདི་ནི་སློབ་དཔོན་ཐ་ག་ནའི་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བཤད་སྲོལ་འཛིན་པའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན།
༩. དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]༡. ནང་ཁུལ་གྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ཝི་ཀི་མ་ཡིག: དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པ།
༢. ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ།
[རྩོམ་སྒྲིག]- ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས། (BDRC): དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པ། (MW23703_1845)