Jump to content

གནས་སྐབས་

ཡོང་ཁུངས་Wikipedia

གནས་སྐབས་ཞེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་དུས་ཚིགས་དང་རྐྱེན་ལམ་ལ་ཟེར། དེ་ཡང་ལུས་ངག་སེམས་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་སྤྱོད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་སྐབས་དང་གོ་སྐབས་ཞིག་ལ་གོ་དགོས་པ་ཡིན།

ནང་དོན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཉིན་རེའི་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཟིན་དགོས་ཏེ། "གན༷ས་སྐབ༷ས་ཀུན་ཏུ་ཟ་ཉལ་འགྲོ་འདུག་ལ་སོགས་པ་ཐ༷མས་ཅ༷ད་དུ༷་རང་ངམ་གཞན་གྱི་དོན་ནམ་དགོ༷ས་པ༷་གང་དང་གང་ཆེ་བ་དེ་དང་ཤེས༷་པར་བྱས་ན༷ས་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པས་བྱ་བ་དེ་ལ་འཇུག་ཅིང་སྤྱད༷་པ༷ར་བྱ་དགོ༷ས་སོ། །"[]ཞེས་པས་གྲོང་དང་དགོན་པ་ཚོགས་གྲལ་སོགས་གང་དུ་གནས་ཀྱང་ཟ་བ་ཉལ་བ་འགྲོ་བ་འདུག་པ་སོགས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སྐབས་སུ་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཕན་པའམ་དགོས་པ་ཆེ་བ་གང་ཡིན་ཤེས་ནས་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པའི་ངང་ནས་སྤྱད་དགོས་པ་སྟོན། དཔེར་ན་ཟས་ཟ་བའི་ཚེ་ཡང་ལུས་སེམས་རྒྱུན་སྐྱོང་དང་ཆོས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཟ་དགོས་ཤིང་། ཉལ་བའི་ཚེ་ཡང་མ་རིག་པའི་སྟོབས་ལ་དབང་དུ་མི་གཏོང་བར་སྲིད་པ་འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བའི་ཚུལ་དུ་ཉལ་དགོས་པ་ལྟ་བུའོ། ། བྱ་བ་སྤྱོད་པའི་གནས་སྐབས། "ཆེད་དུ་བྱ་བ་ར༷ང་ང༷མ་གཞ༷ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དབ༷ང་ཡ༷ང་རུང༷་སྟེ་གན༷ས་སྐབ༷ས་གང་དང་གང༷་དུ༷་བྱ་བ་ཅི་དང་ཅི༷་ལ་སྤྱོད༷་ཀྱང༷་རུང༌།"[]ཞེས་པས་རང་གི་དོན་དུ་བྱ་བ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་རུང་། གཞན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བྱ་བ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་རུང་། གནས་སྐབས་གང་དུ་ཡང་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ཅི་དང་ཅི་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དང་མཐུན་པར་སྤྱད་དགོས་པ་གསུངས། ཆེད་དུ་བྱ་བ་ཞེས་པས་རང་གི་མངོན་དུ་འདོད་པའི་དམིགས་ཡུལ་ལ་གོ་ཞིང་། དེ་ཡང་དགེ་བའི་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་དགོས།

ལུས་ངག་སེམས་གསུམ་གྱི་གནས་སྐབས།

[རྩོམ་སྒྲིག]

ཤེས་བཞིན་སྲུང་བའི་མཚན་ཉིད། "ལུས་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ལ་བསླབ་པ་དང་འགལ་མི་འགལ་ལུང་མ་བསྟན་དང༌། ཉོན་མོངས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་མ་གྱུར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་བརྟག་པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཁོ་ན་མདོར་བསྡུས་ན་ནི་ཤེས་བཞིན་མི་ཉམས་པར་བསྲུང་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །"[]ཞེས་པས་ལུས་ངག་སེམས་གསུམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་བསླབ་པ་དང་འགལ་མིན། དགེ་བ་མི་དགེ་བ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་ཡིན། ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་སོང་མིན་སོགས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་བརྟག་པ་དེ་ལ་ཤེས་བཞིན་མི་ཉམས་པར་སྲུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་ཟེར། དཔེར་ན་ལུས་ཀྱིས་ལས་གང་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་དེ་བསླབ་པ་དང་འགལ་ལམ་མི་འགལ། དགེ་བ་ཡིན་ནམ་མི་དགེ་བ། ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་སོང་ངམ་མི་སོང་ཞེས་བརྟག་དགོས། ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས། "ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པའི་སྤྱོད་ལམ་རྣམས་ལ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱེད་ཅིང་ངེས་པར་རྟོག་པ་སྟེ།"[]ཞེས་པས་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཞེས་པ་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཅི་བྱེད་པའི་དུས་དང་རྐྱེན་ལམ་ལ་གོ་ཞིང་། སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཞེས་པ་ནི་སེམས་ཀྱིས་ཅི་བསམ་པའི་དུས་དང་རྐྱེན་ལམ་ལ་གོ དེ་དག་གི་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བརྟག་ནས་ངེས་པར་རྟོག་པ་ཞེས་པས་ཡིད་ལ་ངེས་པར་སེམས་དགོས།

བསླབ་པའི་གནས་སྐབས།

[རྩོམ་སྒྲིག]

ཉེས་པས་མ་གོས་པར་བསླབ་པ། "རང་ངམ་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་དབང་ཡང་རུང་གནས་སྐབས་གང་དུ་སྒོ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ཅི་སྤྱོད་ཀྱང་རྒྱལ་བས་བསླབ་པར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པའི་བྱ་བའི་གནས་སྐབས་དེ་ལ་ཉེས་པས་མ་གོས་པར་འབད་དེ་བསླབ་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་རང་གི་དོན་དུ་བྱ་བ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་རུང་། གཞན་གྱི་དོན་དུ་བྱ་བ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་རུང་། གནས་སྐབས་གང་དུ་ཡང་སྒོ་གསུམ་ལུས་ངག་སེམས་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ཅི་སྤྱོད་ཀྱང་རུང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསླབ་པར་གསུངས་པའི་བསླབ་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ལ་ལྟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པས་མ་གོས་པར་འབད་རྩོལ་ནན་ཏན་དང་བཅས་ཏེ་བསླབ་དགོས། རང་གཞན་ལ་ཕན་པ། "དེ་ལྟར་ལུས་ངག་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པར་ཤེས་ནས་སྤྱད་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་ལུས་ངག་གི་བྱ་བ་གང་ལ་འཇུག་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་རང་དང་གཞན་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་དགོས་པ་ཡོད་མེད་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་ཡོད་ན་སྤྱད། མེད་ན་མི་སྤྱད་པའི་ཚུལ་དུ་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ན་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་ལས་སུ་འགྱུར་རོ། །

སྤྱོད་ལམ་རྣམ་བཞིའི་གནས་སྐབས།

[རྩོམ་སྒྲིག]

འགྲོ་འདུག་སོགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ། "དེ་ལྟར་ཕྱོགས་འདིས་མཚོན་ནས་སྤྱོད་ལམ་བཞིའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་དགོས་པ་ཤེས་ནས་སྤྱད་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་སྤྱོད་ལམ་བཞི་ཞེས་པ་ནི་འགྲོ་བ། འདུག་པ། ཉལ་བ། ལང་ཚོ་སོགས་ལ་གོ་ཞིང་། དེ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དགོས་པ་ཇི་ཡོད་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་དེ་དང་མཐུན་པར་སྤྱད་དགོས། དཔེར་ན་འགྲོ་བའི་ཚེ་ཡང་མདུན་རྒྱབ་ལ་གཡང་ས་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་ཡོད་མེད་བལྟས་ནས་འགྲོ་དགོས། དྲན་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པ། "དེ་ལྟར་བལྟ་བ་དང་འགྲོ་བའི་སྤྱོད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་བསླབ་བྱ་འདིས་མཚོན་ནས་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་བཞིའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་དྲན་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་རང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དགོས་པ་ཡོད་མེད་ཤེས་པར་བྱས་ནས་དགོས་པའི་དོན་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །"[]ཞེས་པས་བལྟ་བ་དང་འགྲོ་བའི་སྤྱོད་པ་དེ་དག་གི་བསླབ་བྱ་ལྟ་བུ་ཡིས་མཚོན་ནས་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་བཞི་འགྲོ་འདུག་ཉལ་ལང་ཚོ་སོགས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་རང་དང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དགོས་པ་ཡོད་མེད་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་དགོས་པའི་དོན་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་སྤྱད་དགོས་སོ། །

བསྡུས་དོན།

[རྩོམ་སྒྲིག]

གནས་སྐབས་ཞེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་དུས་ཚིགས་དང་རྐྱེན་ལམ་ལ་ཟེར། གནས་སྐབས་ཞེས་པའི་ནང་དུ་ཟ་ཉལ་འགྲོ་འདུག་སོགས་ཉིན་རེའི་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སྐབས། ལུས་ངག་སེམས་གསུམ་གྱི་གནས་སྐབས། བསླབ་པའི་གནས་སྐབས། སྤྱོད་ལམ་རྣམ་བཞིའི་གནས་སྐབས་སོགས་འདུས། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཟིན་ཏེ་རང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཕན་པའི་སྒོ་ནས་རིགས་པའི་ལས་ཁོ་ན་སྤྱད་དགོས། བསླབ་པ་དང་འགལ་མི་འགལ་དང་ཉོན་མོངས་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་མིན་ཡང་ཡང་བརྟག་ནས་ཤེས་བཞིན་མི་ཉམས་པར་སྲུང་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་གཞི་རྟེན་ཡིན།

ལུང་ཁུངས།

[རྩོམ་སྒྲིག]
  1. མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།
  2. མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།
  3. རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས། ཤིང་དཔར།
  4. ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བློ་གྲོས། སྤྱོད་འཇུག་གི་དཀའ་འགྲེལ། ཤིང་དཔར།
  5. རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས། ཤིང་དཔར།
  6. རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས། ཤིང་དཔར།
  7. རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་བཟང་པོ། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོ། ཤིང་དཔར།
  8. ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།