ཀ
ཀ་ (བོད་ཡིག་གསལ་བྱེད་དང་པོ།) ཀ་ ནི་བོད་ཡིག་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའི་ནང་གི་ཡི་གེ་དང་པོ་དེ་ཡིན། འདི་ནི་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ནང་ཀ་སྡེའི་འགོ་འཛིན་དང་། ཕོ་ཡིག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཡི་གེ་ཞིག་ཡིན། ༡ བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་དབྱེ་བ། བོད་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊས་མཛད་པའི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ལྟར་ན། "ཀ"་ཡི་ཁྱད་ཆོས་ནི་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཡིན། རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ། ཕོ་ཡིག (སྒྲ་དྲག་པའི་དོན།) སྐྱེ་གནས། མགྲིན་པ། བྱེད་པ། ལྕེ་རྩ། ང་རོ། སྒྲ་མཐོ་ཞིང་མ་ནིང་མིན་པའི་དྲག་པོའི་ང་རོ། ༢ ཡི་གེའི་གཟུགས་རིས། "ཀ"་ཡི་བཟོ་དབྱིབས་ནི་དབུ་ཅན་དང་དབུ་མེད་གཉིས་ཀའི་ནང་རྩ་བའི་གཟུགས་གཅིག་པ་ཡིན། དབུ་ཅན་གྱི་སྐབས་སུ་གོང་དུ་འབྲི་བྱེད་ཀྱི་ཐིག་དྲང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་“མགོ་”ཞེས་བརྗོད། གཡས་སུ་རྐང་པ་དྲང་པོར་འཐེན་པ་ནི་“ཀ་བ་”ལྟ་བུ་ཡིན། ཡི་གེ་འདིའི་དབྱིབས་ནི་བརྟན་ཆ་ཆེ་ཞིང་བོད་ཡིག་གི་གཞི་རྩའི་བྲིས་རྒྱུན་མཚོན་བྱེད་ཅིག་ཡིན། ༣ སྦྱོར་ཚུལ། "ཀ"་ནི་མིང་གཞིའི་ཡི་གེ་ཁོ་ན་ཡིན་པས། འདི་ལ་དབྱངས་དང་། མགོ་ཅན། འདོགས་ཅན་བཅས་སྦྱོར་ཆོག དབྱངས་སྦྱོར་ཚུལ། ཀི། ཀུ། ཀེ། ཀོ། མགོ་ཅན་སྦྱོར་ཚུལ། རྐ། ལྐ། སྐ། འདོགས་ཅན་སྦྱོར་ཚུལ། ཀྱ། ཀྲ། ཀླ། ༤ མིང་གི་འཇུག་དོན། "ཀ"་ཡིག་གཞི་ལ་བཞག་པའི་མིང་ཚིག་གལ་ཆེན་ཁག་ཅིག་ནི། ཀ་བ། ཁང་པའི་གདུང་མ་འདེགས་བྱེད་ཀྱི་ཤིང་ངམ་རྡོའི་རྟེན་པོ་ཆེ། ཀ་ཁ། བོད་ཡིག་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའི་བསྡུས་མིང་སྟེ་ཤེས་བྱའི་འགོ་འཛུགས། ཀུན། ཐམས་ཅད་དམ་ཡོད་ཚད་ཀྱི་དོན། ཀ་དག། གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པའི་གནས་ལུགས། ༥ རིག་གནས་ནང་གི་གོ་གནས། བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ནང་“ཀ་”ནི་ཐོག་མ་དང་རྩ་བའི་མཚོན་རྟགས་ཤིག་ཡིན། བྱིས་པ་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་དུས་ཀ་ཁ་ནས་འགོ་འཛུགས་དགོས་པས། འདི་ནི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒོ་མོ་ལྟ་བུར་བརྩི། དེ་བཞིན་བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་ནང་“ཀ་རྩོམ་”ཞེས་པ་ནི་ཚིག་རྐང་རེའི་འགོ་“ཀ་ཁ་”རིམ་པ་ལྟར་སྦྱར་ནས་བྲིས་པའི་རྩོམ་ལུས་ཤིག་ལའང་གོ། དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ། 《སུམ་ཅུ་པ།》 《རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ།》 《དག་ཡིག་གསར་བསྒྲིགས།》